Bir ülkenin yetişmiş insan kaynakları ancak bu kadar heba edilir. Gençlerimiz hayalini kurdukları, bin bir zorlukla eğitimini aldıkları meslekleri yapmak yerine, akıllarından dahi geçirmedikleri işlerde çalışmak zorunda kalıyorlar. Üniversite mezunu kasiyerler, kuryeler, garsonlar, tezgahtarlar, güvenlikçiler…
Bu işleri bulamayanlar ise üniversiteli işsizler ordusuna katılıp mutsuz ve perişan bir yaşam mücadelesi veriyor.
Geçtiğimiz Aralık ayında İşKur aracılığıyla 49 bin 826 si erkek, 32 bin 166 si kadın olmak üzere 81 bin 892 işe yerleştirme gerçekleşmiş. 2025 yılı tamamında 1 milyon 878 bin 405 kişi İşkur aracılığıyla iş bulmuş.
İşkur tarafından işe yerleştirilenlerin 296 bin 926 si üniversite mezunu. En fazla işe yerleştirme sanayi sektöründe imalat alanında olmuş. En fazla istihdam sırasıyla Güvenlik, Turizm Otelcilik elemanı ve Reyon Görevlisi mesleklerine olmuş.
Kendi çabalarıyla Kuryelik, Garsonluk ve Kasiyerlik gibi işlere yerleşenlerin sayısı ise çok daha fazla.
Geçtiğimiz yıl basına yansıyan bir haber vardı. Ankara Büyük Şehir Belediyesi sınavla 133 zabıta alacağını duyurmuştu. Zabıtalık için başvuranlar arasında; Hukuk, Siyasal Bilgiler, Uluslararası ilişkiler, Kamu Yönetimi, Bilişim Sistemleri mezunları, Mühendisler, Öğretmenler, Fizyoterapistler vardı. Daha ilk gün, 26 gazeteci, 1464 öğretmen, 48 mimar, 3 uçak motor uzmanı, 796 mühendis, 179 maliyeci, 100 hukukçu, 78 psikolog, 10 kimyager, 6 fizikçi 30 veteriner, 37 hemşire, zabıta olmak için başvurmuştu.
Bu tablo, insan kaynaklarımızın nasıl heba edildiğini, durumun vahametini gösteriyor. Her ile bir üniversite politikası ile geldiğimiz nokta budur. Plansız, programsız bir şekilde; ülke ihtiyaçlarını gözetmeden, nitelik yerine niceliği önceliklemenin sonucu budur. Türkiye’de her yıl yaklaşık 1 milyon genç üniversiteden mezun oluyor. Ancak üniversite mezunlarına istihdam yaratmakta zorlanıyoruz. OECD’nin verilerine göre, ülkemizde 18-24 yaş grubundaki gençlerin yüzde 31.1’i ne eğitimde nede istihdamda yer alıyor. Üniversite mezunlarının işsizlik oranında Türkiye yüzde 33.1 ile Avrupa’da sonuncu oldu.
Üniversite açmaktan daha önemlisi üniversite mezunlarını istihdam edebilmektir. Ülkenin ihtiyacı kadar mezun vermek yerine, plansız, programsız bir şekilde mezun verildiğinde sokaklar üniversite mezunu mutsuz insanlar ile doluyor. Gençlerimiz meslek sahibi olabilmek umuduyla büyük hayallerle yüksek öğrenim görüyor. Aileleri onları okutabilmek için çok büyük maddi sıkıntıların içine giriyor. Sonuç ise tam bir hüsran. Garsonluk yapan mühendisler, kuryelik yapan öğretmenler, asgari ücrete razı olan milyonlarca üniversite mezunu genç…
Eserinizle ne kadar övunseniz azdır!
Sorumluluk makamında olan zat-ı muhteremler, sizleri ayakta alkışlıyorum!
İlyas Erbay
