BARTIN Halk Sağlığı Müdürü Doktor Ahmet Demir, buğday, arpa, çavdar, yulaf gibi tahılların içerisinde bulunan guluten isimli bir proteinin neden olduğu Çölyak hastalığına karşı vatandaşları uyardı. Hastalığın genetik olduğunu ifade eden Dr. Demir “Ailevi kalıtım söz konusudur. Hastalık yaşamının herhangi bir bölümünde ortaya çıkabilmektedir. Çölyak hastalığının belirtileri çok çeşitlidir. Çocuklarda görülen belirtiler, ‘Karın ağrısı, karında şişlik, ishal, huzursuzluk, iştahsızlık, enfeksiyonlarda artış ve gelişme geriliği, kusma, kilo alamama ve boy uzamasında yavaşlama gibi tipik belirtilerle ortaya çıkabilir” dedi.
GIDALARIN İÇERİKLERİNE DİKKAT EDİLMELİ
Hastalığın tedavisinin diyetle yapıldığını belirten Demir, şöyle konuştu: “Yetişkinlerde görülen belirtiler karın bölgesinde öne doğru şişkinlik, yaşa göre kilo azlığı, kas zayıflığı, kansızlık, dışkıda anormallik, büyük tuvalet ihtiyacının artması, ishal, kusma, bezginlik, nedeni bilinmeyen karaciğer hastalıkları, ağız içinde oluşan aft, iştahsızlık, gaz şikayetleri, eklem ve kemik ağrıları, sinirlilik, ciltte kaşıntılı döküntülerdir.” Çölyak hastalığının tek tedavisinin ömür boyu buğday, arpa, çavdar yulaf tahıllarında bulunan glutenden uzak sıkı bir diyet olduğunu anlatan Demir, şunları söyledi: “Çölyak hastaları, buğday, arpa, çavdar, yulaflı gıda tüketmedikleri gibi ayrıca marketlerde satılan hazır gıdaların içeriklerine dikkat etmelidir. Mutlaka gluten içermeyen gıda tüketmeliler. Tüm sebzeler, tüm meyveler, tüm bakliyatlar, tüm katkısız katı ve sıvı yağlar, yumurta, bal, reçel, basit toz şeker, zeytin, et, balık, tavuk (bu ürünler katkılı olmadıkları gibi daha önce unla kızartılmış bir yağda kızartılıp işleme tabi tutulmamalıdır) una batırılmamış konserve çeşitleri, mısır, pirinç, patatesin hem kendileri hem de unları besin hazırlamada kullanılabilir. Ayrıca, kestane unu, nohut unu, soya unu, üzüm çekirdeği unu kullanılabilir. Evde çekilmiş güvenli baharatlar çölyak hastaları için güvenli yiyeceklerdir.”
BESİNLERE DİKKAT
Soslu kuruyemişlerin çölyak hastalığı tedavisinde tüketilmemesi gereken besinler olduğuna dikkat çeken Ahmet Demir, şöyle dedi:
“Buğday, arpa, çavdar ve yulaf katkılı her türlü ürün. Malt kullanılan içecekler, bira votka cin, gluten içeren hazır çorbalar, köfte gibi hazır çeşniler.
Sirke, çikolata, puding, sakız, ketçap, mayonez, dondurma gibi gıdaların bazılarında gluten bulunabilmektedir. Bunlar yenilmeden önce muhakkak ürün hakkında bilgi edinilmeli. Tuzlu, soslu kuruyemişler, çölyak hastalığında diyet tedavisinde tüketilmemesi gereken besinlerdir.
Çölyak hastalığı ile karşılaşıldığında, sağlıklı bir yaşam için gerekli tek şey dikkattir. Yaşantımızı daha kolay bir hale getirmek için hastalığa sebep olan gıdalardan uzak durmak gerekir. Dikkatli bir beslenme programıyla her sağlıklı insan gibi bu bireyler büyür, okula gider, evlenir, çocuk sahibi olur, çalışır ve yaşantısına devam edebilir.”