Zonguldak’ta düzenlenen forumda, Norveç ve Türkiye’den bölüm temsilcileri Karadeniz’deki su eserleri yetiştiriciliği ve işbirliği imkânlarını kıymetlendirdi.
Zonguldak’ta düzenlenen “Zonguldak Akuakültür Kontact Forum”da, etraf dostu üretim, yenilikçi teknolojiler ve uluslararası iş birliği mevzuları ele alındı. Zonguldak Ticaret ve Sanayi Odası’nın katkılarıyla Octo Aqua’nın mesken sahipliğinde gerçekleşen aktifliğe Norveç’in Ankara Büyükelçisi Andreas Gaarder, Tarım ve Orman Bakanlığı Balıkçılık ve Su Eserleri Genel Müdür Yardımcısı Dr. Erdinç Güneş, Zonguldak Vali Yardımcısı Muammer Balcı ve kesimden birçok kıymetli isim katıldı.
“Çevre dostu sürdürülebilir aqua kültür ve toplumsal kazanımlar” temasıyla düzenlenen forumda, bölüm temsilcileri, akademisyenler, yatırımcılar ve kamu otoriteleri bir ortaya geldi. Forum kapsamında dört panel gerçekleştirildi. Panellerde, uzman Türk ve Norveçli yetkililer; ekosistemle uyumlu kalkınma, karasal yetiştiricilik, sürdürülebilir üretim modelleri ve yatırım-ticaret köprüleri üzere bahisleri masaya yatırdı.
Zonguldak’ta yıllık 30 bin ton kapasiteli son yetiştiriciliği alanı
Zonguldak Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı Metin Demir, bölgeye yeni yatırım ve istihdam alanları kazandırma eforlarını anlattı. Demir, dört yıldır gayeleri ortasında yer alan aqua kültür kesiminin bu forum sayesinde kıymetli bir kademeye geldiğini belirtti ve şöyle konuştu:
“İlimizde mevcut bölümlerimizin üstüne koyacağımız yeni yatırım alanları yeni istihdam alanları, bölge beşerinin toplumsal ve ekonomik gelişmişliğine katkı verebilecek yeni başlıklar bulma uğraşındayız. Bugün buluşmamıza vesile olan Aqua Kültür Bölümü de bizim yaklaşık 4 yıldır maksada koyduğumuz değerli kesimlerden birisi. Ayrıntılı çalışmalardan sonra yer seçimi heyetinin oluşturulması, kurum görüşlerinin alınmasından sonra Zonguldak’ta yaklaşık 30 bin ton yıllık kapasiteli bir somon yetiştiriciliği alanının oluşturulabileceğini daima birlikte tespit etmiş olduk. Bu potansiyelin 2026 yılı başından itibaren etap etap aşılarak yatırımların başlayacağı üretimin, istihdamın, ihracatın 2026’da bir Zonguldak’ın aqua kültür serüveninde yeni bir adım olarak start verileceğini görmüş olduk.”
“Türk Somonu yetiştiriciliğinde üretim kapasitemiz 150 bin ton seviyesindedir”
Tarım ve Orman Bakanlığı Balıkçılık ve Su Eserleri Genel Müdür Yardımcısı Dr. Erdinç Güneş, Türkiye’deki su eserleri yetiştiriciliğinin geldiği noktayı anlattı. 2024 yılında 933 bin ton düzeylerine ulaşan üretimin, planlı çalışmalarla 1 milyon tona yaklaştığını söz etti. En fazla ihracat yapılan ülkeleri sıralayan Güneş, Türk somonu yetiştiriciliğindeki süratli artışa dikkat çekerek şu bilgileri verdi:
“Ülkemizde su eserleri yetiştiriciliğinin gelişimiyle üretim 1 milyon ton düzeyine ulaşmış, 2024 yılında 933 bin ton düzeylerinde gerçekleşmiştir. Türkiye’den 100’e yakın ülkeye su eserleri ihracatı gerçekleştirilmekte toplam ihracatımızın yüzde 40’dan fazlası Avrupa Birliği ülkelerine yapılmaktadır. En fazla ihracat yaptığımız ülkeler ortasında Rusya, İtalya, Yunanistan, Hollanda, İngiltere, Japonya, Amerika Birleşik Devletleri, İspanya ve Almanya üzere değerli pazarlar yer almaktadır. Geçtiğimiz yıl Çipura, Levrek, Türk Somonu ve midyede planlı üretim başlatılmış. Bu yılda alabalık planlamaya dahil edilmiştir. Su eserleri yetiştiriciliğimizin yaklaşık yüzde 97’si planlı bir halde gerçekleştirilmiş olacaktır. Son yıllarda Karadeniz’de Türk Somonu yetiştiriciliği süratli bir büyüme göstermiştir. 2016 yılında yaklaşık 4 bin ton olan üretim 2024 yılında 65 bin tona ulaşmıştır. Bugün Türk Somonu yetiştiriciliğinde üretim kapasitemiz 150 bin ton düzeyindedir. Lakin müsaade verilmiş kapasite artışlarıyla önümüzdeki yıllarda 200 bin tona yaklaşması beklenmektedir. Talep fazlası üretiminin önlenmesi için 2025-2027 yılı su eserleri üretim planlanması kapsamında Türk Somonu yetiştiricilik ölçüsü 2025 yılı için taban 62 bin ton azami yaklaşık 98 bin ton olarak belirlenmiştir. 2017 yılında başlatılan Türk Somonu yetiştiriciliğini geliştirme çalışmaları kapsamında Artvin ve Zonguldak ortasında yer alan kıyı şeridinde potansiyel yetiştiricilik bölgeleri belirlenmiş, ilgili kurum görüşleri alınarak uygun görülen alanlar üretime kazandırılmıştır.”
Zonguldak Vali Yardımcısı Muammer Balcı, Zonguldak’ın Türkiye’nin ağır sanayi ve güç üretimindeki kıymetine değindi. Yalnızca kömürle değil, demir çelik dalıyla de ilin en değerli merkezlerden biri olduğunu tabir etti. Balcı, “Zonguldak bu ülkenin ağır sanayi sanayisi yatağı diyebileceğimiz vilayetlerinden bir tanesi. Ve tahminen en değerlisi. Zira tüm insanlığın gereksinim duyduğu güç üretiminde ülkemizde önde gelen vilayetlerden bir tanesi. Yalnızca kömür değil, kömüre bağlı onunla bir arada at başı giden birlikte yürüyen öbür bölümler bilhassa demir çelik konusunda ilimiz en değerli vilayetlerden bir tanesi” tabirlerini kullandı.
Forumun açılışında Octo Aqua Ceo’su Dr. Ertuğrul Gündoğdu, AB harici Avrupa Ülkeleri Daire Başkanı Anıl Evmez de birer konuşma yaptı.
Norveç’in 50 yılı aşan aqua kültür tecrübesi, Türkiye ile yeni iştiraklere yer hazırlıyor
Norveç Büyükelçisi Andreas Gaarder, Norveç’in aqua kültür bölümündeki yarım asrı aşan tecrübesinden bahsederek, bu forumun Türkiye ve Norveç ortasındaki iş birliğini güçlendireceğini belirtti. Gaarder, gazetecilere yaptığı açıklamada şunları söyledi:
“Bu aqua kültür forumunun benim için değerli bir husus. Hem Türkiye hem de Norveç’teki aktörleri bir ortaya getiriyor. Norveç, aqua kültür konusunda 50 yıldan fazla bir tecrübesi var. Ekonomimiz açısından hayli değerli ve teknolojik marifetlere de sahip olduğunu söyleyebiliriz. Bu forum sayesinde hem verimlilik hem kalite hem de sürdürülebilirliğin artacağına inanıyorum. Bu toplantıyı bölüm açısından çok değerli buluyorum. Bilhassa Aqua Kültür kesimi işbirliği bölümlerimiz açısından son derece değerli. Ertuğrul beyin liderliğinde Türkiye ve Norveç’teki aktörleri bir ortaya getiriyor. Ticari açıdan baktığınızda ben bu işbirliğinin artacağına yönelik optimist olduğumu söyleyebilirim. İşbirliği yalnızca Karadeniz’de değil Akdeniz’i de düşündüğünüz vakit işbirliğimizin artacağı alanlardan bir tanesi olarak görebiliriz.”
Forumun son kısmında düzenlenen B2B iş görüşmeleriyle, yerli ve yabancı firmalar ortasında yeni ticari köprülerin kurulması hedeflendi. Bu sayede Zonguldak’ın memleketler arası alanda aqua kültür için stratejik bir merkez haline gelmesi amaçlanıyor.
