TÜİK’in 2025 Hanehalkı Tüketim Harcaması verileri, Türkiye’de vatandaşların bütçesinde en büyük yükün konut ve kira giderleri olduğunu ortaya koydu.
Verilere göre hanehalklarının toplam tüketim harcamalarının yüzde 29,3’ü konut ve kiraya ayrılırken, özellikle düşük gelirli ve tek kişilik hanelerde bu oran çok daha yüksek seviyelere ulaştı.
Türkiye genelinde harcamalar içinde ilk sırayı yüzde 29,3 ile konut ve kira giderleri aldı. Bu kalemi yüzde 20,5 ile ulaştırma, yüzde 17,3 ile gıda ve alkolsüz içecek harcamaları takip etti. En düşük pay ise yüzde 0,8 ile sigorta ve finansal hizmetler, yüzde 1,8 ile eğitim ve yüzde 2,2 ile sağlık harcamalarında görüldü.
Dar Gelirlilerin Bütçesinde Kira Yükü Artıyor
Gelir gruplarına göre yapılan değerlendirmede, en düşük gelir grubundaki yüzde 20’lik kesimin harcamalarının yüzde 38,7’sini konut ve kira giderlerine ayırdığı belirlendi. Aynı grubun gıda ve alkolsüz içeceklere ayırdığı pay yüzde 29,2, ulaştırmaya ayırdığı pay ise yüzde 8,6 oldu.
Dikkat çeken nokta ise kira ve konut harcamalarının bir önceki yıla göre ciddi artış göstermesi oldu. Söz konusu gelir grubunda 2024 yılında yüzde 33,2 olan konut ve kira harcama payı, 2025’te yüzde 38,7’ye yükseldi.
En yüksek gelir grubundaki yüzde 20’lik kesimde ise konut ve kira harcamalarının payı yüzde 25,7 olarak gerçekleşti. Bu oran 2024 yılında yüzde 22,1 seviyesindeydi. Yüksek gelir grubunun harcamalarında ulaştırma yüzde 25 ile ilk sıralarda yer alırken, gıda ve alkolsüz içeceklerin payı yüzde 12,4 oldu.
Tek Kişilik Hanelerde Durum Daha Çarpıcı
Hane büyüklüklerine göre incelendiğinde, konut ve kira giderlerindeki artışın en belirgin şekilde tek kişilik hanelerde yaşandığı görüldü. 2024 yılında gelirlerinin yüzde 35,2’sini konut ve kiraya ayıran tek kişilik haneler, 2025 yılında bu kaleme yüzde 41 pay ayırmak zorunda kaldı.
Bu tablo, özellikle yalnız yaşayan vatandaşların artan kira ve barınma maliyetlerinden daha fazla etkilendiğini ortaya koydu.
Türkiye, AB Ortalamasının Üzerinde
Avrupa Birliği’nin yayımladığı son verilere göre, AB ülkelerinde hanehalklarının toplam harcamaları içinde konut ve kira giderlerinin ortalama payı yüzde 23,6 seviyesinde bulunuyor.
AB’de bu kaleme en düşük payı ayıran ülkeler Hırvatistan, Malta ve Letonya olurken; konut ve kira harcamalarının en yüksek paya sahip olduğu ülkeler Çekya, Finlandiya ve Danimarka olarak sıralandı.
TÜİK verileri, Türkiye’de özellikle dar gelirli kesimler ve tek maaşla geçinen haneler için barınma maliyetlerinin giderek daha büyük bir ekonomik yük haline geldiğini gösteriyor. Türkiye genelindeki yüzde 29,3’lük oran, AB ortalamasının da belirgin şekilde üzerinde bulunuyor.
