Karabük Üniversitesi bünyesinde geliştirilen iki yenilikçi teknoloji, demiryollarında güvenliği ve operasyonel verimliliği artırmayı hedefliyor. KBÜ Mühendislik ve Doğa Bilimleri Fakültesi öğretim üyesi ve Karabük Üniversitesi Teknokent’te faaliyet gösteren Tree Arge Tic. Ltd. Şti.’nin kurucusu Ahmet Hayrettin Yüzer, tren güvenliği ve altyapı yönetimine yönelik iki yerli sistem geliştirdi.
Geliştirilen frekans tabanlı kontrol sistemi ve lidar destekli gabari ölçüm cihazı ile demiryollarında kullanılan kritik teknolojilerde dışa bağımlılığın azaltılması amaçlanıyor.
Tek Kablo Üzerinden Uzaktan Kontrol
Projelerden ilki olan frekans üretim cihazı, demiryollarındaki dağınık kontrol altyapısını sadeleştirmeyi hedefliyor. Sistem sayesinde merkezden uzakta bulunan hemzemin geçitler ve sinyalizasyon ekipmanları tek bir kablo üzerinden uzaktan kontrol edilebiliyor.
Merkezdeki ana üniteden gönderilen frekans sinyali, saha noktalarındaki alıcı birimler tarafından algılanarak bariyer ve sinyal sistemlerini devreye alıyor. Bu yöntemle kablo karmaşası azaltılırken, altyapı yönetiminde önemli bir kolaylık sağlanması hedefleniyor. Sistemin deneme süreci için demiryollarına sunulmasının planlandığı bildirildi.
Lidar Destekli Gabari Ölçüm Cihazı
İkinci proje ise tünel içi güvenliğe odaklanan lidar destekli gabari ölçüm cihazı oldu. Bu sistem sayesinde tünel kesiti yüksek hassasiyetle ölçülerek, trenlerin maksimum dolu hâliyle tünel duvarlarına temas riski analiz edilebiliyor.
İki boyutlu kesit ölçümlerinin birleştirilmesiyle üç boyutlu tünel modeli oluşturulabildiğini belirten Yüzer, cihazın aynı zamanda iki ray arasındaki mesafeyi (ekartman) ve raylar arasındaki yükseklik farkını da ölçebildiğini ifade etti. Yaklaşık 16 kilogram ağırlığındaki cihazın tek kişi tarafından taşınabilmesi, benzer yabancı menşeli sistemlere kıyasla önemli bir operasyonel avantaj sunuyor.
Yerli Teknolojiyle Güvenlik ve Verimlilik
Karabük Üniversitesinde geliştirilen bu iki yenilikçi sistemle, raylı ulaşımda güvenliğin artırılması ve kritik teknolojilerde yerli çözümlerin yaygınlaştırılması hedefleniyor. Üniversitenin araştırma altyapısı ile Teknokent ekosisteminin entegre yapısı, sanayi iş birliklerini güçlendirerek yüksek katma değerli projelerin hayata geçirilmesine katkı sağlamaya devam ediyor.
