Türkiye’nin kıymetli çeltik üretim merkezlerinden olan Kastamonu’nun Tosya ilçesinde, Ilgaz Dağı’nın kar sularıyla beslenen tarlalarda çeltik ekimine başlandı. Dizlerine kadar ulaşan suyun içinde ter döken çiftçiler, sarıkılçık pirinci için ağır mesai harcıyor.
Türkiye’nin birinci çeltik fabrikasının kurulduğu Kastamonu’nun Tosya ilçesinde, yaklaşık 10 bin dekar alanda çeltik ekimi başladı. Türkiye’nin kıymetli pirinç üretim merkezleri ortasında yer alan Tosya ilçesinde, Ilgaz Dağı’nın kar sularıyla beslenen Devrez Çayı etrafındaki köylerdeki tarlalar, “sarıkılçık” çeltiği ile buluşturulmaya başlandı. Bir evvelki dönemden kalan anızları temizleyen çiftçiler, tarlaları suladıktan sonra “keşan” sürecini gerçekleştirdi.
Toplamda 10 bin dekar alanda ekimin yapıldığı Tosya ilçesinde, coğrafik işaret tesciline sahip “Sarıkılçık” pirinci başta olmak üzere “Yaşar”, “Maratelli” ve “Osmancık” çeşitlerinde pirinç yetiştiriliyor.
“Tarladan sofraya gelene kadar her kademesine elimiz sürülüyor”
Tosya ilçesinde 10 yıldır sarıkılçık pirincini ektiklerini söyleyen Sevgi Çalışır, “İlk evvel tohumu yıkıyoruz, sonra ıslatıyoruz. 3 gün boyunca suda bekletiyoruz. Sonra da tarlaları keşan ediyoruz. Keşandan sonra gübreleme oluyor. Dün akşam gübresini attık. Bugün de çeltik ekimini yapıyoruz. Biraz zahmetli oluyor lakin hepsi de elimden geçiyor. Diğer kimse olmayınca buradaki işler de bize düşüyor. Tarladan sofraya gelene kadar her etabına elimiz sürülüyor” dedi.
“Sarıkılçık pirincinde şeker oranı yüzde 17’dir”
Ata tohumu, coğrafik işaretli sarıkılçık pirincinin değerine dikkat çeken Akif Bilgili ise, “Sarıkılçık, cet tohumudur. Geniyle oynanmamış bir tohumdur. Biz de bunu ayakta tutmaya çalışıyoruz çiftçiler olarak. Alışılmış ki biraz meşakkatli iş, sıkıntı etapları, uzun, ağır fakat ne yazık ki emeğimizin karşılığını alamıyoruz. Birinci evvel tarlayı havalandırırız, pullukla ızgarayla sürüyoruz. Peşinden suyu veririz, basamak etap keşanını yaparız. Daha sonra tohumunu atarız, yaklaşık 4-5 ay sonrada biçimini yaparız. Biz, cet tohumu sarkılçık ekiyoruz. Kastamonu’nun, Tosya’nın meşhur sarıkılçık pirincidir. Zira şeker oranı düşüktür, yüzde 17’dir. Akçeltik diye de geçer. Osmanlının sofralarına girmiş bir pirinçtir. Öbür pirinçlerin şeker oranı yüzde 70-80 civarındadır. Bu yüzden sarıkılçık pirincini gönül rahatlığıyla tüm vatandaşlarımız, şeker hastaları tüketebilir” halinde konuştu.
“Meşakkatli bir iş lakin alıştık”
Çeltik ekimini zorluğuna karşın yıllardır yaptıklarını kaydeden Aydın Çalışır da, “Meşakkatli bir iş ancak alıştık. Bu atalarımızdan gelen bir tohum, genetiğiyle oynanmayan tohumdur. Şeker oranı da yüzde 17’lerdedir. Genetiği ile oynanmayan tek cet tohumudur. Öteki çeltiklerde şeker oranı yüzde 80’lerdeyken sarıkılçıkta şeker oranı en fazla yüzde 17’dir. Yani biraz daha narin yetişen, sıkıntı yetişen, randımanı az olan bir çeltik fakat şeker oranından ötürü ve genetiğiyle oynanmadığından ötürü ekimini yapıyoruz” tabirlerini kullandı.
“Sarıkılçık’ın içerisine yüzde 100 su katılır ve çok lezzetlidir”
Sarıkılçık pirincinin çok lezzetli olduğunu söz eden Hasan Eryiğit ise, “Sarıkılçık, bizim bu etrafta aranan bir pirinçtir. Şu anda pazarda yok satıyor. O yüzden tutulan bir pirinçtir, cet tohumu bir pirinçtir. O yüzden çok değerlidir. Bir dönüme 17 kilo tohum atıyoruz. Ayrıyeten bizler olağan hayvan gübresi atmaya başladık. Şu anda çok düzgün oluyor, pek kimyasal unsur ya da ilaç kullanmıyoruz, doğal olarak üretmeye çalışıyoruz” dedi.
