ZONGULDAK Bülent Ecevit Üniversitesi (BEÜ), Türkiye’den 9 üniversitenin katıldığı Green Metric Üniversite Sürdürülebilirlik Derecelendirmesinde Türkiye birincisi oldu. BEÜ, en çevreci üniversite iddiasını derecelendirme platformunun değerlendirmesiyle kanıtlamış oldu.
2010 yılında Endonezya Üniversitesi tarafından kurulan ve her yıl katılımcı üniversitelerin derecelendirmesinin yapıldığı Green Metric Üniversite Sürdürülebilirlik derecelendirmesinde Bülent Ecevit Üniversitesi Türkiye’den 9 üniversite arasından birinci sırayı aldı.
Tüm dünyadan saygın üniversitelerin katıldığı, uluslararasılaşmayı teşvik eden sürdürülebilirlikle ilgili konulara dikkat çeken ve çevre bilinci konusunda küresel farkındalık oluşturmayı amaçlayan bir platform olan Green Metric, dünyadaki bütün yükseköğretim kurumlarına açık bir şekilde çalışmalarını sürdürüyor.
Her yıl farklı ülkelerden çok sayıda üniversite, Green Metric tarafından alt yapı, enerji ve iklim değişikliği, atıklar, su kaynakları, ulaşım ve eğitim gibi alanlarda değerlendiriliyor. Her değerlendirme alanı için puanlanıyor ve yükseköğretim kurumları bu değerlendirmeden aldıkları toplam puanlara göre sıralanıyor.
Değerlendirme, Endonezya Üniversitesi rektörlüğüne bağlı bir uzman ekip tarafından yapılıyor. Uzmanlar, gerektiğinde üniversitenin ekoloji, sürdürülebilirlik, antropoloji, mühendislik, mimarlık, şehir planlama ve istatistik gibi alanlardaki öğretim üyelerinden de yardım alıyor. Değerlendirme kriterleri, Çevre, Ekonomi, Eşitlik ve Eğitim olmak üzere 3 eksene sahip olurken; değerlendirme amaçlarıyla toplanan verilerin ana başlıkları ve değerlendirmedeki ağırlıkları şöyle sıralanıyor:
“Yüzde 15 yapı ve alt yapı, yüzde 21 enerji ve iklim değişikliği, yüzde 18 atıklar, yüzde 10 su, yüzde 18 ulaşım ve yüzde 18 eğitim olmak üzere toplam derecelendirme ağırlığı yüzde 100.”
BEÜ’NÜN GREEN METRİC BAŞARISI
Bülent Ecevit Üniversitesi, Türkiye’den katılan Karabük Üniversitesi, İzmir Ekonomi Üniversitesi, Sabancı Üniversitesi, Ankara Üniversitesi, Bilkent Üniversitesi, İnönü Üniversitesi, Selçuk Üniversitesi ve Celal Bayar Üniversitesi’ni geride bırakarak toplam 4.708 puanla Türkiye birincisi oldu.
Dünya çapında ise 360 üniversite arasından 238. Sırada yerini alan Bülent Ecevit Üniversitesi, en çevreci üniversite unvanına sahip oldu. Bülent Ecevit Üniversitesi Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Ahmet Altın, BEÜ’nün başarısını 5 ana eksende sıraladı. Altın, “Üniversitemiz Türkiye’de yeşil üniversite ve yeşil toplum gönüllüleri oluşturma konusunda önemli adımlar atmaktadır. Türkiye’de bir çok konuda öncülük eder hale geldik. Bunların en başında da yeşil üniversite geliyor. 2010 yılında dünya üniversiteleri içerisinde Endonezya’da çalışma başlatılmıştı. O kapsamda dünya üzerindeki 360 üniversitenin bu kategorideki sıralamaları değerlendirildi. Mutluluk verici bir sonuç olarak sıralamaya Türkiye’deki üniversiteler arasında birinci sırada yer aldık. Çok onurlandık. Bunun en önemli meyveleri aslında yapılan çalışmalarla toplandı. Bir kere bulunduğumuz coğrafya itibariyle zaten yeşil bir kampüs olmaya oldukça elverişli bir tabiat varlığına sahip konumdayız. Özellikle kampüslerimizin yüzde 70’ine yakını yeşil alanlar ve orman alanları kaplamaktadır. Tabi bunlar tek başına yeterli değil. Derecelendirme kuruluşu sadece kampüsün yeşiline bakmıyor. Çevreci yatırımlar, eğitim çalışmaları, akademik camiada çevreci olarak ne gibi araştırmalar yapılıyor. Bunlara da bakılıyor. Hepsinden önemli dereceler alarak biz bu yıl bu başarıyı üniversitemize sağlamış olduk” dedi.
BEÜ’DE YEŞİL KAMPÜSLER
Bülent Ecevit Üniversitesi’ne ait kampüsler de yeşil kampüs olarak öğrencilerin hizmetine sunuluyor. Yeşil kampüslerdeki istatistikler ise şöyle:
“BEÜ’nün 11 kampüsünün toplam alanı 2.505.125 m2 dir. Bu alanın sadece 81.440 m2 sini binalar kaplamaktadır. BEÜ kampüslerindeki toplam orman alanı 1.815.302 m2 dir. Yani toplam kampüs alanlarımızın yüzde 72,46’sı orman alanlarından oluşmaktadır. BEÜ kampüslerindeki toplam ekilmiş yeşil alan 175.058 m2 Yani toplam kampüs alanlarımızın yüzde 7 si ekilmiş yeşil alanlardan oluşmaktadır. 2014 yılında toplam 41.250 adet ağaç, 11.700 adet çiçek ve 1000 adet sarmaşık dikilmiştir. Çiçeklerin 4.000 tanesi BEÜ’de yetiştirilen lale soğanlarından elde edilmiştir. Sadece 2014 yılında ekilen çimin alanı 10.800 m2 ’dir.”
ÇEVRE DOSTU UYGULAMALAR
BEÜ’de çevreci politikalar gereği, fosil yakıt kullanımı ve sera gazı emisyonu giderek azaltılıyor. Farabi Kampüsünde (Merkez Yerleşke) tüm binalar doğalgazla ısınıyor. Diğer kampüslerde ise doğalgaza geçiş süreci hızla devam ediyor. Çevre dostu uygulamalar ise şöyle belirtildi:
“Kampüslerimizdeki atıkların geri dönüşümüne büyük önem verilmektedir. Öğrenci ve personelimizin katkılarıyla atıklar kampüsün pek çok noktasına yerleştirilen geri dönüşüm kutularında toplanmakta, ambalaj atıkları, yemek yağları, plastik, cam, kağıt, metal atıklarının geri dönüşümü sağlanmaktadır. İbni Sina Kampüsünde bulunan Uygulama ve Araştırma Hastanesi’nin atıkları 5 bin kişilik paket tip evsel atık su arıtma tesisinde işlem görmektedir. Ayrıca İbni Sina Kampüsünün diğer binalarına hizmet veren 2 bin kişilik paket tip evsel atık su arıtma tesisi mevcuttur. Toplu taşıma ve özel araç kullanımı politikaları sayesinde yaklaşık 15.000 öğrenci ve personel bulunan Farabi Kampüsüne (Merkez Yerleşke) günlük giriş yapan araç sayısı sadece 500 civarındadır. Personel servisleri ve toplu taşımanın yanında çok sayıda öğrenci kampüse ulaşımını bisikletle sağlamaktadır. Yaya alanlarını artırma ve araç kullanımını azaltma politikası kapsamında Farabi kampüsünün büyük kısmı yayalaştırılmış, araç girişine kapatılmış, park alanları sınırlandırılmıştır. Enerji Tasarrufu; Mantolama çalışmalarıyla binaların ısı kaybı azaltılmakta, yakıt tüketiminde önemli tasarruf sağlanmaktadır. Farabi Kampüsünde 7 binanın mantolama çalışmaları tamamlanmış, toplam 9 bin 123 m2 alan mantolanmıştır. Diğer kampüslerimizde mantolama çalışmaları devam etmektedir. Kampüslerde pek çok cihaz ve aydınlatma tesisatları enerji verimliliğine sahip cihazlarla değiştirilmektedir. Tasarruflu ampul, led aydınlatma ve A sınıfı cihazların kullanımı zorunlu hale gelmiştir. Örnek bir uygulama ile yeni yapılan spor alanlarının aydınlatmasında led spotlar kullanıldı. Led spotlar, klasik aydınlatma ekipmanlarının tüketeceği elektriğin sadece 1/6’sını tüketmektedir.”
ÇEVRECİ YAPILANMA
Çevre ve sürdürülebilirlikle ilgili tüm çalışma ve uygulamalar BEÜ Çevre Sorunları Araştırma ve Uygulama Merkezi tarafından yürütülüyor. BEÜ, öğrencilerine sunduğu dünya standartlarında eğitim imkanları dahilinde çevre bilincinin geliştirilmesini ve çevreci uygulamaların yaygınlaştırılmasını amaç ediniyor. Bu amaçla üniversite Sağlık Kültür Spor birimi bünyesinde çevre ve sürdürülebilirlikle ilgili 7 öğrenci kulübü yer alıyor. Bu kulüpler ise Alternatif Enerji Kulübü; Bisiklet Kulübü; Çevre Kulübü; Genç TEMA kulübü; Tarih, doğa ve kültür kulübü; Yeşil Kimya Kulübü; Çevre ve Gezi Kulübü olarak faaliyetlerini sürdürüyor.
Son üç yıl içerisinde BEÜ Çevre Sorunları Araştırma ve Uygulama Merkezi’nin çevre bilincinin gelişmesine katkıda bulunmak amacına uygun olarak, konusunda uzman akademisyenler tarafından dikkat çekici konularda konferanslar düzenleniyor.
Eğitim programları çevre ve sürdürülebilirlik bilincine sahip çevreye duyarlı bireyler yetiştirmeye yönelik derslerle zenginleştirilen BEÜ, öğrencileri çevre bilinciyle okul öncesi eğitim düzeyinde tanıştırıyor. Çevre Sorunları Araştırma ve Uygulama Merkezi anasınıfında ambalaj atıklarının ayrı toplanması ile ilgili eğitimler verildi.