Zonguldak’ta 2024 yılı Aralık ayı bilgilerine nazaran toplumsal güvenlik kapsamında olan 584 bin 764 bireyden 180 bini aşkın kişi SGK kapsamında aylık alırken, 149 bin 557 bin kişi de SGK kapsamında etkin olarak çalışıyor.
Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) 2024 yılı Aralık ayı datalarına nazaran, Zonguldak’taki toplumsal güvenlik kapsamındaki kişi sayıları ve dağılımları belirlendi. Kent genelinde toplam 584 bin 764 kişi toplumsal güvenlik kapsamına alındı.
Açıklanan istatistiklere nazaran, Zonguldak’ta toplumsal güvenlik kapsamında etkin çalışan kişi sayısı ile aylık alan kişi sayısı ortasındaki istikrar dikkat çekti.
Çalışan sayısı 149 bin 557 oldu
Sosyal güvenlik kapsamında etkin çalışan kişi sayısı, sigorta kollarına nazaran dağılımı şu biçimde oldu:
Eski ismiyle SSK’lılar olarak bilinen 4/A statüsünde 112 bin 461 kişi, Bağ-Kur’lu esnaf ve çiftçileri kapsayan 4/B statüsünde 12 bin 299 kişi ve memurları kapsayan 4/C statüsünde ise 24 bin 797 kişi bulunuyor. Bu datalarla, Zonguldak’taki toplam faal çalışan kişi sayısı 149 bin 557 olarak belirlendi.
Aylık alan kişi sayısı 180 bini geçti
Sosyal güvenlikten emekli aylığı yahut dul/yetim aylığı üzere ödeme alan kişi sayıları ise 4/A statüsünde 151 bin 604, 4/B statüsünde 14 bin 550 ve 4/C statüsünde 14 bin 711 olarak tespit edildi. Buna nazaran, Zonguldak’taki toplam aylık alan kişi sayısı 180 bin 865 olarak gerçekleşti.
Bu sayılar doğrultusunda, Zonguldak’ta toplumsal güvenlik kapsamında aylık alan kişi sayısının etkin çalışan kişi sayısını geçtiği ortaya çıktı.
226 bin kişi toplumsal güvenlikten yakını aracılığıyla faydalanıyor
Ayrıca, toplumsal güvenlikten bir diğerinin üzerinden faydalanan, yani bakmakla yükümlü tutulan (yararlanıcı) kişi sayıları da ayrıntılandırıldı.
4/A kapsamında 167 bin 529 kişi, 4/B kapsamında 23 bin 663 kişi, 4/C kapsamında 35 bin 438 kişi olmak üzere, toplam 226 bin 630 kişi toplumsal güvenlikten bir yakını aracılığıyla faydalanıyor. Bu şahıslar ekseriyetle çalışan yahut emeklilerin bakmakla yükümlü olduğu eş, çocuk yahut anne-baba üzere yakınlarını söz ediyor.
Genel Sıhhat Sigortasından 27 bin kişi faydalanıyor
Genel Sıhhat Sigortası (GSS) kapsamında tescil edilen, yani yalnızca genel sıhhat sigortası üzerinden sıhhat hizmetlerinden faydalanan kişi sayısı 27 bin 712 olarak belirtildi. Bu kümenin içinde primleri devlet tarafından ödenen (örneğin gelir testinde muhakkak bir düzeyin altında çıkan yahut kimi özel durumları olan vatandaşlar) kişi sayısı 18 bin 874, genel sıhhat sigortası primlerini kendileri ödeyen kişi sayısı ise 8 bin 838 olarak kayıtlara geçti.
2007 yılında emekli olduktan sonra boyacılık yaparak geçimini sağlayan 58 yaşındaki Erol Arat, “Maden kenti olduğu için haliyle emekli bir oldukça fazla olması durumunda göç eden daha fazla. Emekli olarak. Hem içeri hem dışarı. Çalışanlar emeklilere bakıyor. Ben en düşük emekli maaşını alıyorum şu an için. 14 bin 450 lira maaş alıyorum. Kiradayım. Geçimi bir türlü sağlamak zorundayım. İki çocuğum var, eşimle birlikte. Yani hayat kuralları onu getiriyor” diye konuştu.
“EYT’den 45 yaşında emekli oldular”
Emekli olduktan sonra esnaflığa devam eden Hüseyin Bozacıoğlu, “Emeğin başşehriydi artık emeklinin başşehri olduk Zonguldak biliyorsunuz arkadaşlar. Şöyle diyelim size, iş ortamı çok olmadığı için EYT’den yararlananlar daima emekli oldu. 12-13 bin lira emekli maaşı alıyorlar. Ne yapıyorlar? Ondan sonra biz yatıyoruz. Bundan ötürü genç yaşta emekli oldular. 45 yaşında emekli olunca emeklinin başşehri oldu. Zonguldak’ta nereden bakarsanız bakın gençlerimizin bizim köyde bir tane geç bulamazsınız mesela. Zonguldak’ta desen İstanbul, Bursa, Sakarya, İzmit buralar sanayi kent olduğu için daima buralara göç ettiler” diye konuştu.
“Zonguldak’ta emekli sayısı çalışan sayısını geçti”
Tüm Emekliler Derneği Zonguldak Şube Sekreteri Adnan Küçükvar, “Zonguldak açısından bakıldığında çalışan 150 bin sayısı varken son vakitlerde emekli sayısının 182 bine çıktı. Bu bozulma gitgide yöre prestijiyle bakıldığında çalışan sayısı açısından Zonguldak’ın yatırımın düşmesi hasebiyle ödediği vergi kadar yatırım alamayan kent durumuna geldiğimizden de Zonguldak kuruluşundan bu yana taşıdığı emeğin emeklinin başşehri sıfatını maalesef 182 bin sayısıyla emeklinin başşehri durumuna getirmişti. Artık yöre problemleri açısından bakarsak; emeklinin meseleleri sistemden kaynaklanan meseleler, hükümetten kaynaklanan problemler, lokal idarelerden kaynaklanan sıkıntılar diye üçü ayrılıyor. Sistemden kaynaklanan problemler açısından baktığımızda emekli maaş ve öbür haklarını 5510, 4442 ve 5343 sayılı Sosyal Sigortalar Kurumu yasası ile alıyordu. Bu yasalar üzerine yapılan oynamalarla maalesef emeklinin hayat kalitesi haklarını alma açısından eksiye hakikat gitti. Onun için emekli hakikaten düşünceli durumlar yaşamaya başladı. Zonguldak merkez ilçede sistem açısından baktığımızda 47 bin emekli var. Bu emeklinin 10 bin tanesi 65 yaş üstünde. 5 bin tanesi de meskeninde yalnız olarak yaşıyor. Zonguldak ödediği vergi kadar yatırım alamadığı için Türkiye’de daima zayıflayan, daima ivme kaybeden sayısında üçüncü sıraya düştü” biçiminde konuştu.
“Bir darbe de lokal idarelerden geldi”
2014 yılında emeklilere yönelik fiyatsız seyahat yasasının Zonguldak Merkez ilçede uygulanmadığına dikkat çeken Küçükvar, “İki bin on dört yılında hükümeti emekliyi konutunda meskene bağlı kalmamaktan kurtarmak için emekliyi konutuna bağlı kalmaktan kurtarmak için çıkarttığı fiyatsız seyahat yasası maalesef Zonguldak’ta uygulanmıyor. Bunun dışında Gökçebey, Kilimli, Ereğli, Alaplı üzere ilçelerimizde emeklilerimiz belediyelerle halk otobüslerinin muahedesi sonucunda fiyatsız seyahat hakkını kullanabiliyorlar. Bu Zonguldak’ta kıymetli mevzulardan birisi. Zonguldak’ta 182 bin tane genelde emekli bulunuyor. Bu 182 bin emeklinin 50 bin tanesi 65 yaş üstü. Bu 65 yaş üstünün de 20 bin tanesi konutunda yalnız yaşıyor. Hasebiyle Zonguldak’ta emeklinin başça meselelerinden bir tanesi bu seyahat hakkının, üzeri seyahat hakkının kullanılmamasıdır merkez ilçe açısından bakarsak” diye tabir etti.
Öte yandan, Karabük’te etkin çalışan sayısı 65 bin 885, emekli sayısı 63 bin 111 olarak açıklandı.
