SGK’ya belirli borçları bulunan emekliler için yeni bir tahsilat süreci gündemde. Mevzuattaki şartların oluşması halinde bazı SGK alacakları emekli aylıklarından kesilerek tahsil edilebilecek. Ancak bu uygulama, tüm emeklilerin maaşından otomatik kesinti yapılacağı anlamına gelmiyor.
Sosyal Güvenlik Kurumu’na (SGK) borcu bulunan emeklileri ilgilendiren önemli bir gelişme gündemde. Mevzuatta yer alan düzenlemeler kapsamında, belirli SGK alacaklarının gerekli şartların oluşması halinde emekli aylıklarından kesinti yoluyla tahsil edilmesinin önü açılabiliyor.
Özellikle SGK’ya prim veya sigortalılık kaynaklı borcu bulunan vatandaşların merak ettiği konu, “Emekli maaşımdan kesinti yapılacak mı?” sorusu oldu. Ancak uygulamanın bütün emeklileri kapsayan otomatik bir maaş kesintisi olmadığına dikkat çekiliyor.
SGK borcu olan emeklilerin maaşından kesinti yapılabilecek
SGK’ya ait belirli borçlar, mevzuatta öngörülen koşulların oluşması halinde emekli aylığından kesilerek tahsil edilebilecek.
Burada kritik nokta, kesintinin yalnızca SGK kaynaklı alacaklar için gündeme gelmesi. Banka kredisi, kredi kartı, elektrik, su veya benzeri özel borçların bu düzenleme kapsamında doğrudan emekli maaşından tahsil edilmesi söz konusu değil.
Hangi SGK borçları maaştan kesilebilecek?
Kapsama girebilecek borçlar arasında farklı sigortalılık statülerinden kaynaklanan prim ve diğer SGK alacakları bulunuyor.
Bunlar arasında;
- Prim borçları,
- Bağ-Kur borçları,
- Genel Sağlık Sigortası (GSS) prim borçları,
- Tarım sigortasından kaynaklanan borçlar,
- Emekli Sandığı kapsamındaki bazı borçlar
yer alabiliyor.
Tahsilat işlemlerinde borçların niteliğine göre belirli bir öncelik sırasının uygulanması öngörülüyor.
Emekli maaşından yüzde kaç kesilecek?
Mevzuatta emekli aylıklarından yapılabilecek kesintiler açısından yüzde 25’e kadar bir sınırdan söz ediliyor.
Bununla birlikte uygulamada kesinti oranının her dosya için aynı olması gerekmiyor. Borcun miktarı, kişinin aylığı ve tahsilat sürecinin şartlarına göre kesilecek tutar değişebiliyor.
Bu nedenle “Her emeklinin maaşından yüzde 25 kesilecek” şeklinde genel bir değerlendirme yapılması doğru değil.
Her emeklinin maaşından kesinti yapılmayacak
Düzenlemenin en çok merak edilen noktalarından biri de bu.
SGK borcu bulunmayan emeklilerin maaşlarından bu kapsamda otomatik olarak kesinti yapılması söz konusu değil.
Uygulama, SGK’ya belirli nitelikte borcu bulunan ve ilgili yasal şartları taşıyan hak sahipleri açısından gündeme geliyor.
Dolayısıyla SGK borcu bulunmayan emeklilerin tamamını kapsayan genel bir maaş kesintisi uygulamasından söz edilmiyor.
Kesintide hangi borca öncelik verilecek?
Tahsilat sürecinde borcun niteliğine göre öncelik sıralaması uygulanması bekleniyor.
Aktarılan bilgilere göre kişinin kendi GSS prim borçları öncelikli olarak değerlendirilebilecek. Bunun ardından geçmiş dönemlerden kaynaklanan diğer sigortalılık borçları ile bazı iş yeri kaynaklı SGK alacakları gündeme gelebilecek.
Bağ-Kur, tarım sigortası ve Emekli Sandığı kapsamındaki bazı borçlar da ilgili tahsilat sürecinde değerlendirilebilecek.
Uygulama kimleri kapsıyor?
Kesinti sürecinin yalnızca klasik anlamda yaşlılık aylığı alan emeklilerle sınırlı kalmayabileceği belirtiliyor.
Yaşlılık ve malullük aylığı alanların yanı sıra, iş kazası veya meslek hastalığı nedeniyle sürekli iş göremezlik geliri alan bazı hak sahipleri de düzenlemenin kapsamına girebilecek.
SGK Uzmanı Melis Elmen de uygulamanın bütün emeklilerin maaşından otomatik olarak para kesileceği şeklinde yorumlanmaması gerektiğine dikkat çekiyor.
SGK borcu olan emekliler ne yapmalı?
SGK’ya borcu bulunan emeklilerin öncelikle kendi borç durumlarını kontrol etmesi önem taşıyor. Borcun hangi sigortalılık statüsünden kaynaklandığı, toplam tutarı ve mevcut tahsilat durumu öğrenilerek olası kesinti süreci hakkında bilgi alınabilir.
SGK’ya belirli borçları bulunan hak sahiplerinin aylıklarından, yasal şartların oluşması halinde tahsilat yapılabilmesinin önü bulunuyor. Ancak SGK borcu olmayan tüm emeklilerin maaşlarından otomatik olarak kesinti yapılacağı yönünde bir uygulama bulunmuyor.
