ZONGULDAK Bülent Ecevit Üniversitesi (BEÜ) İnşaat Mühendisliği Bölümü Hidrolik Laboratuvarı Açık Kanal Deney Sistemine sahip oluyor. BEÜ İnşaat Mühendisliği Bölümü Hidrolik Laboratuvarı 2 Boyutlu Açık Kanal Altyapısının Oluşturulması projesi önemli bir açığı kapatacak. Açık kanal akımları, inşaat mühendisliği hidrolik anabilim dalının eğitim, araştırma ve uygulama çalışmalarının en yoğun olduğu konuların başında geliyor. Türkiye’deki üniversite ve kamu kuruluşlarının sahip olduğu hidrolik laboratuvarlarında gerek özel sektör gerekse kamu kuruluşları için yapılan modelleme çalışmalarının başında serbest yüzeyli akım koşullarını içeren çalışmalar yapılıyor. Açık Kanal sistemleri, İnşaat mühendisliği eğitimi veren köklü üniversitelerin hidrolik laboratuvarlarının en önemli çalışma sistemi olarak nitelendiriliyor. Yüksek yağış potansiyeli nedeniyle zengin yerüstü ve yeraltı su kaynaklarına sahip olan Karadeniz Bölgesi iyi planlanamayan su kaynaklarının yıkıcı etkilerinin en acı örneklerinin de yaşandığı bir bölge. Özellikle Zonguldak ili ve ilçelerinde 1998 ve 2012 yıllarında yaşanan ve büyük kayıplara neden olan sel ve göçük felaketleri ülkemiz tarihindeki en yıkıcı felaketlerin başında geliyor. Bu tür taşkınları ve göçükleri önlemek 2001 yılında başlatılan ve 2016 yılı itibariyle de Filyos nehri üzerinde farklı bölgelerde taşkın koruma yapılarının inşaatları devam ediyor. Bu taşkın koruma yapılarından oluşan açık kanal akımının doğru olarak projelendirilmesinde veya daha sonra kullanımı ile ilgili oluşacak problemlerde ihtiyaç duyulacak modelleme çalışmaları, inşa edilecek olan bu açık kanal deney sistemi üzerinde yapılabilecek. Açık Kanal Deney Sistemiyle ilgili bir açıklama yapan Doç. Dr. İsmail Hakkı Özölçer: “Bölümümüzde inşa edilecek olan açık kanal deney sistemi bahsi geçen üniversitelerdeki kanalların bir kaçının işlevine birden yerine getirebilecek şekilde tasarlanmıştır. İnşa edilecek kanalın boyutları ve yapısal özellikleri, hem açık kanal akımının fiziksel özellikleri konusunda (eğimi değiştirlebilir, giriş ve çıkış akım koşulları düzenlenebilir) hem de sediment taşınımı ve yerel oyulmalar (kanal tabanı tamamen kum ile kaplanabilir, oyulma gözlemleri için ayrıca oyulma havuzu bulunmaktadır) konusunda yapılacak çalışmalar için uygun olarak belirlendi. Bunun yanı sıra açık kanallarda kontrol yapıları olan ve farklı akım koşullarını oluşturması için de kullanılabilecek “dik düzlem kapak, eğrisel kapak, Ogee kesitli dolusavak parçaları” da kanal ile beraber yapılacak ve kullanılacak. Bunun yanı sıra üniversitemiz Batı Karadeniz Bölgesi açık kanal uygulamalarının veya temel modelleme çalışmalarının ihtiyaç duyulduğu en önemli bölgelerden birisidir. 2003 yılında uygulanmaya başlayan su kullanım hakkı devri anlaşmalarıyla hidroelektrik enerji sistemlerinin ve su yapılarının geliştirilmesi çalışmalarıyla ülkemizde özellikle küçük ölçekli çok sayıda hidroelektrik santral projesi geliştirilmiş bunların sadece küçük bir kısmının inşaatı tamamlanıp işletmeye girdi. Zonguldak ili sınırları içinden denize dökülen Filyos Nehri ve kolları üzerinde yapılması planlanan 42 adet HES sistemi bulunmaktadır. Bu HES’lerden bir kaçı dışında geriye kalan büyük bir kısım henüz ön proje yada proje aşamasında. Bu HES’lerin gerek proje gerek inşaa aşamasında ihtiyaç duyulabilecek ar-ge çalışmaları bu açık kanal deney düzeneği üzerinde yapılabilecek” dedi. Projenin bilime önemli katkı sağlayacağını belirten BEÜ Rektörü Prof. Dr. Mahmut Özer: “Bülent Ecevit Üniversitesi olarak araştırma ve geliştirme faaliyetlerimizin her geçen gün kapasite ve kalitesini artırmaya çalışıyoruz. Bu çerçevede sadece son beş yılda mevcutları yenileyerek ve yenilerini kurarak tam 150 laboratuvara sahip bir üniversite olduk. Bu proje ile Hidrolik Laboratuvarının yetersiz açık kanal akımı deney sistemi edinilmiş olacak ve günümüz teknolojisi ile uygun proje ve uygulama yapma olanağı sağlanmış olacak. Lisans ve lisansüstü eğitimini sürdüren öğrencilerimiz günümüz koşullarına uygun bir deneysel çalışma sistemine sahip olacaklar. Yapılacak araştırma ve yayınlar ile evrensel bilime katkı sağlayacak. Batı Karadeniz özelinde ve ülke genelinde ihtiyaç duyulan araştırma geliştirme ve tasarım çalışmaları için deneysel çalışmalar ve projeler ile kamu kurumlarına ve özel sektöre hizmet verilebilecek. Projenin hayırlı olmasını diliyorum” şeklinde konuştu.
