Karabük’te parklar, refüjler ve yol kenarlarını süsleyen zakkum çiçeği, estetik görüntüsünün ardında ciddi bir tehlike barındırıyor. Uzmanlar, özellikle çocukların ve evcil hayvanların bu bitkiden uzak tutulması gerektiğini belirterek, zakkumun dünyanın en zehirli süs bitkileri arasında yer aldığına dikkat çekiyor.

Yaz aylarında rengârenk çiçekleriyle dikkat çeken zakkum, Karabük’te de parklar, bahçeler, orta refüjler ve peyzaj alanlarında sıkça görülüyor. Ancak uzmanlara göre, bu gösterişli bitkinin yapraklarından çiçeklerine, gövdesinden köküne kadar hemen her bölümü yüksek oranda zehirli maddeler içeriyor.

Özellikle küçük çocukların merak ederek çiçeklerini koparması ya da yapraklarını ağızlarına götürmesinin ciddi sağlık sorunlarına yol açabileceğini belirten uzmanlar, aileleri dikkatli olmaları konusunda uyardı.

Çok Az Miktarı Bile Hayati Risk Oluşturabiliyor

Botanikte Nerium oleander adıyla bilinen zakkumun içerdiği toksik maddeler, çok az miktarda alındığında bile kalp ritim bozukluğu, mide bulantısı, kusma, ishal, baş dönmesi ve bilinç kaybına neden olabiliyor. Ağır vakalarda ise kalp durmasına kadar varan hayati sonuçlar ortaya çıkabiliyor.

Her yıl Türkiye’de ve dünyanın farklı ülkelerinde zakkum nedeniyle zehirlenme vakalarının yaşandığını hatırlatan uzmanlar, bitkinin şifalı olduğu düşüncesiyle tüketilmesinin de büyük tehlike oluşturduğunu vurguluyor.

Dalını Yakmak Bile Tehlikeli

Uzmanlar, tehlikenin yalnızca bitkinin yenmesiyle sınırlı olmadığını belirtiyor. Zakkum dallarının yakılması sonucu ortaya çıkan dumanın solunmasının da sağlık açısından risk taşıdığı ifade edilirken, bitkinin sütlü özsuyunun göz veya açık yaralarla temas etmesinin de ciddi sorunlara yol açabileceği kaydediliyor.

Bu nedenle zakkum budaması yapılırken mutlaka koruyucu eldiven kullanılması ve işlem sonrasında ellerin bol suyla yıkanması tavsiye ediliyor.

Evcil Hayvanlar İçin de Büyük Risk

Veteriner hekimler ise zakkumun yalnızca insanlar için değil; kedi, köpek, büyükbaş ve küçükbaş hayvanlar için de son derece zehirli olduğuna dikkat çekiyor. Bitkinin yapraklarını yiyen hayvanlarda kısa sürede ciddi zehirlenme belirtileri görülebiliyor.

“Zıkkım Ye” Sözünün Kaynağı Olduğu Rivayet Ediliyor

Halk arasında sıkça kullanılan “Zıkkım ye” sözünün de zakkumdan geldiğine dair yaygın bir inanış bulunuyor. Rivayetlere göre, geçmişte zakkumun neden olduğu ölümcül zehirlenmeler nedeniyle “zakkum yemek” ifadesi zamanla halk arasında “zıkkım yemek” şeklinde kullanılmaya başlandı. Dil bilimciler bu konuda farklı görüşler dile getirse de, bu anlatım halk arasında en yaygın rivayetlerden biri olmayı sürdürüyor.

Ailelere Önemli Uyarı

Uzmanlar, özellikle çocukların yoğun olarak bulunduğu parklar, okul bahçeleri ve oyun alanlarında ailelerin daha dikkatli olması gerektiğini belirtiyor. Vatandaşların zakkumun hiçbir bölümünü koparmamaları, yapraklarını ve çiçeklerini ağızlarına götürmemeleri, herhangi bir temas veya tüketim şüphesinde ise vakit kaybetmeden en yakın sağlık kuruluşuna başvurmaları gerektiği ifade ediliyor.

Doğanın en gösterişli bitkileri arasında yer alan zakkum, güzelliğiyle dikkat çekse de uzmanlara göre bilinçsiz temas edildiğinde ciddi sonuçlar doğurabilecek en tehlikeli bitkilerden biri olmaya devam ediyor.