Görüşme günümüzde Cumhuriyet Müzesi olarak kullanılan ikinci Türkiye Büyük Millet Meclisi binasında gerçekleştirildi.

Ziyarette, Karabük’te yürütülen turizm ve kültür yatırımları ele alınırken, özellikle Tarihi Yenişehir Kapalı Sinema Salonu’nun yeniden şehre kazandırılmasına yönelik çalışmaların gündeme geldiği kaydedildi.

Yenişehir Kapalı Sinema Salonu’nun en kısa sürede tamamlanarak hizmete açılması için sürecin hızlandırılması yönünde değerlendirmelerde bulunulduğu, projenin Karabük’ün sosyal ve kültürel hayatına önemli katkılar sunmasının beklendiği belirtildi.

Görüşmede ayrıca, Karabük’ün turizm potansiyelinin geliştirilmesi, kültürel mirasın korunması ve yeni projelerin hayata geçirilmesine yönelik iş birliği imkanlarının ele alındığı bildirildi.

Öte yandan, süreçte sıkı takip eden Karabük milletvekilleri Cem Şahin ve Ali Keskinkılıç’ın teşekkür eden heyet, KARDEMİR Yönetim Kurulu Başkanı Muhammed Ali Oflaz ve şirket yönetiminin de projeye desteklerinden teşekkürlerini sundu.

“Hatti’nin Bin Tanrısı” arasında bir kral

Hititler’in çok tanrılı inanç sisteminde “Tanrıların Kralı” olarak kabul edilen Fırtına Tanrısı, bereketi, yağmuru ve gökyüzünün gücünü temsil ediyor. Metinlerde Hattilerce “Taru”, “Luwilerce Tarhunza”, Hurrilerce “Tesup” ve Hititlerce “Tarhuna” olarak adlandırılan figür, genellikle insan ya da boğa suretinde tasvir ediliyor. Bulunan figür, sadece sanatsal bir obje değil, aynı zamanda Hitit kült hayatına dair nadir bir somut veri niteliği taşıyor.

Turizm Haftası kapsamında müzede düzenlenen törende, kurdele kesilerek heykelcik sergilenmeye başlandı. Törene Çorum Valisi Ali Çalgan, Çorum Belediye Başkanı Halil İbrahim Aşgın, İl Emniyet Müdürü Arif Pehlivan, Çorum İl Jandarma Komutanlığı’na J.Kd.Alb. Kubilay Ayvaz, İl Kültür ve Turizm Müdürü Sümeyra Bektaş, Boğazköy Müzesi Müdürü Resul İbiş, davetliler ve vatandaşlar katıldı.

“3 bin 500 sene önce bu topraklarda yapılmış bir heykelcik”

Törende eserle ilgili konuşan Vali Çalgan, “Bugün Boğazkale ilçemizdeki Boğazköy Müzemizdeyiz. Bu sene 50. Turizm Haftası’nı Boğazköy Müzemizde kutluyoruz. Bu sene bu kutlamayı burada yapmamızın en önemli sebebi ilk defa ziyaretçilerle buluşacak olan çok önemli bir eserin ilk defa sergileniyor olması. Arkamda duran heykelcik, müze uzmanlarımızın arkeolog arkadaşlarımızın ifadelerine göre ünik, çok kıymetli bir eser, türünün en iyi örneklerinden. 7,65 santimetre ebatında olan bakır bir heykelcik. Çok tanrılı bir dine mensup olan Hititler’de bu Genç Fırtına Tanrısı olarak arkadaşlarımız tarafından nitelendirildiler. Yaklaşık 3 bin 500 sene önce bu topraklarda yapılmış bir heykelcik. İlimiz Alaca ilçesinin Karadona köyümüzde bir vatandaşımız tarafından tesadüfen bulunmuş ve sorumluluk anlayışıyla vatandaşımız getirip müzemize teslim etmiştir. Buradan kendisine teşekkür ediyoruz, aynı duyarlılığı bu topraklar üzerinde yaşayan herkesten beklediğimizi de bu vesileyle söylemiş olalım. Sanıyorum ki çok büyük rağbet görecek. Biz Turizm Haftası kutlama etkinlikleri kapsamında bir kaç deneyimlemede bulunduk. İlk defa çivi yazısıyla yazdık, ilk defa bir animasyonla arkadaşlarımız Hitiler’i anime etti, çocuklarımız için bir çalışma atölyesi hazırlanmış. Güzel bir açılış oldu. Yerli, yabancı bütün misafirlerimizi ilçemize, müzemize davet ediyoruz” dedi.

“El ele vererek önümüze bir hedef koyduk”

Belediye Başkanı Halil İbrahim Aşgın ise Çorum Belediyesi olarak kentin turizm potansiyelinin arttırılması için restorasyon çalışmaları ve gastronomi projelerini hayata geçirdiklerini kaydederek, “Valiliğimiz, Turizm ve Kültür Müdürlüğümüz ve belediyemizle el ele vererek önümüze bir hedef koyduk. UNESCO şehirler ağına gastronomi alanında girmek. Bize, ‘buraya girmekte samimiyseniz, Berlin’deki dünyanın en büyük fuarında gastronomizi temsil etmeniz lazım, bu kadar da masraf etmeniz lazım’ dediler. Bunu yaptık ve dünyanın en büyük turizm festivalinde, Türkiye’den 5-6 şehrin olduğu bir yerde Çorum’un gastronomisini taşıdık. İspanya’da gastronomi alanındaki dünyanın en büyük fuarından bahsedildi. Siz müracaat edemiyorsunuz, davetle gidiliyor. Davetimiz inşallah gelecek ve yazın inşallah orada Çorum’u temsil edeceğiz. Çalışmalarımızdan sadece küçük örnekler veriyorum. Biz bu konuda samimiyiz, sonuna kadar takip edeceğiz, tuttuğumuzu kopartıyoruz, Allah’ın izniyle bunu da kopartacağız. Boğazkalemizde, diğer ilçelerimizde de turizmin gelişmesi noktasında üstün desteklerimiz devam edecek” diye konuştu.

Heykelcikle ilgili bilgi veren Boğazköy Müzesi Müdürü Resul İbiş de, “Kollektif bir çalışmayla Güney Kore’de bir Hititler sergisi yaptık. İlk kez bu eserimizin görselini orada bilim dünyasına sunduk. Daha sonra 8. Çorum Kazı Araştırmalar Sempozyumunda bunu bilim dünyasına tanıtmış olduk” şeklinde konuştu.

Safranbolu’nun yaşayan hafızası Ali Demirezen, babası son yemenici ustası Ahmet Demirezen’in mirasını yaşatmak ve bu kadim zanaatı geleceğe taşımak için bir çağrıda bulunuyor. İşte Ali Demirezen’in kelimeliyle, bir devrin hikayesi ve gelecek nesiller için kurduğu o anlamlı hayal:

“Babamın Emaneti, Safranbolu’nun Mirasıdır: Yemenicilik Müzesi Yeniden Hayat Bulmalı”

Safranbolu’nun tarih kokan sokaklarında, Osmanlı’dan bu yana yankılanan çekiç seslerinin son şahitlerinden biriyim. Babam Ahmet Demirezen, bu çarşının tozunu yutmuş, tam 70 yıl boyunca aynı dükkânda yemenicilik sanatına hayat vermiş son ustaydı. Onun vefatından sonra, elimde kalan en büyük hazine; dükkânındaki o emektar aletler, hatıralar ve bu mesleğin ruhudur.

Ali Demirezen, babasının aziz hatırasını ve yemenicilik sanatının inceliklerini şöyle dile getirdi: “Babam Ahmet Demirezen, Safranbolu Yemeniciler Arastası’nın son nefesiydi. Onun 70 yıl boyunca elinin değdiği, terinin döküldüğü o malzemeleri 18 yıl boyunca bir müze çatısı altında sergiledik. Ancak ne yazık ki, yapılan protokollere aykırı adımlar atılması sebebiyle bu kıymetli eşyaları geri almak zorunda kaldım. Şimdi bu emanetler bende; ama gönlüm onların bir odada saklanmasına değil, yeniden halkımızla buluşmasına razı.Benim en büyük amacım ve arzum; babamın adını taşıyan bu koleksiyonun, hak ettiği gibi korunaklı ve profesyonel bir mekanda yeniden sergilenmesidir. Sadece yemenicilik de değil; semercilik gibi unutulmaya yüz tutan tüm zanaatların bir arada olduğu, ‘Yaşayan Bir ZanaatkarlarMüzesi’ kurulmasını hayal ediyorum. İstiyorum ki gençlerimiz buraya gelsin, bir yemeninin nasıl emekle şekillendiğini görsün, ecdadımızın sabrını ve sanatını okuyup öğrensin. Bu parçalar benim şahsi malım değil, Safranbolu’nun, Türkiye’nin kültürel mirasıdır. Bu mirası geleceğe bırakmak için her türlü paylaşıma hazırım.”

Bir Devrin Hikayesi

“Ahmet Demirezen Yemenicilik Müzesi” derken, aynı bu müzenin hazırlanma heyecanı ile kapanışının hikâyesini okuyacaksınız. Arasta Çarşısının restorasyonun 1980 yılı içerisinde tamamlanmasından sonra, turizme yönelik mahalli el sanatları, hediyelik eşya satan birkaç dükkan ve eskiden kahve olan mekan işletmeye açılmıştı. Çarşıdaki 48 dükkandan 3 dükkan da Kaymakamlığa tahsis edilmiştir. Safranbolu Kaymakamı Sayın Yavuz Erkmen’in kurulduğundan beri yemeni imalatı yapılan bu üç dükkandan birini; bu mesleği karakterize edecek bir dükkan haline getirmeyi planlamıştır. Bu işi daha önce yapmış olan esnaftan veya yakınlarından malzeme toplama gayretine girişilmiş. ancak temin edilememiştir. Demir Çelik fabrikalarında çalışan Sosyolog Sayın Uğurol Barlas, ben ve babam Ahmet Demirezen’le birlikte Kaymakam Sayın Yavuz Erkmen’in daveti üzerine makamına gidilmiş ve görüşme yapılmıştır. Beraberce Arasta çarşısına gidilmiştir. Tahsis edilen ve rafları da yapılmış olan bu dükkan, Ahmet Demirezen’in çıraklıktan itibaren kesintisiz 70 yıl çalıştığı dükkandı. Önümüzdeki günlerde yapılacak olan festivale yemenicilik eşyalarının bu dükkana yerleştirilmesi isteniyordu. Ahmet Demirezen’in 8 yıldan beri evinde muhafaza ettiği tüm yemenicilikte kullanılan eşyaları, evinin bahçesine çıkartılarak tek tek temizlendi. Ve arastadaki dükkana yerleştirildi. Bu kez, dükkanın tabelasında “Yemenici Ahmet Demirezen” yerine, “Ahmet Demirezen Yemenicilik Müzesi” yazıyordu.Festival günü, zamanın Başbakan Yardımcı Sayın Kaya Erdem ve bazı kamu görevlileri, davetliler, turistler ve halk Arasta Çarşısındaydı. Müzenin açılışı yapıldı. Ahmet Demirezen yıllardan beri kuşandığı yemenici önlüğünü o gün tekrar kuşanmış, eski günlerinin canlılık ve mutluluğunu tekrar yaşıyordu. Festivalden bir müddet sonra, yemenicilik müzesinin geleceğini korumak, nesillere aktarmak amacıyla, Kaymakam Sayın Yavuz Erkmen’le aşağıda verilen 28.06.1990 tarihli bir protokol düzenlenmiştir. Ahmet Demirezen 21.07.1973 ölümüne kadar zaman zaman bu müzeyi açarak gelen ziyaretçilerinin istifadesine sunmuştur. Ölümünde sonra sayın Aytekin Kuş uzun yıllar burada hizmet vermiştir. Bir süre de Kaymakamlığın görevli bir memuru, son olarak bitişiğe taşınan yemenici Mustafa Öncül’ün hizmetleriyle açık tutulmuştur. 2007 yılı sonlarına gelindiğinde; Kaymakamlık bu müzedeki eşyaların bir kısmını dükkanda bırakıp, bir kısmını da Tarihi Kent Müzesine taşımıştır. Dükkan da günümüz şartlarında yemeni imalat yapan bir esnafa verilmişti. Müze eşyalarının bir kısmı yerinde bırakılmış, bir kısmı da Tarihi Kent Müzesine taşınmıştı.Arasta’dan müzenin taşınması, 28.06.1990 tarihli Kaymakam’lıkla yaptığım ekteki protokola tamamen aykırıydı. Kaymakamlıkla yapılan yazışmalar netice vermeyince, 28.06.1990 protokolun 7.maddesine göre tüm eşyalar, 18.06.2007 tarihinde Kaymakamlıktan geri alınmıştır. Ahmet Demirezen Yemenicilik Müzesi, 18 yıl boyunca yıllar öncesi yemeni imalat ve ticareti yapılan çarşıda eski günlerin bir anısını yaşatmıştır. Safranbolu ile ilgili yayımlanan gazete, dergi, mecmua ve kitaplarda, turizm acenta ve broşürlerinde, web sayfalarında bu isim yer almıştır. Ahmet Demirezen yaşadığı süre ve şartlarında, Osmanlılar zamanından beri devam eden Safranbolu Yemeniler Arastasında yemeni imalatı yapan en son yemenici ustasıdır. Bu kez web sayfası kurarak zamanının yemeniciliği tanıtmak ve yaşatmayı amaçladık.

*AHMET DEMİREZEN (1906 – 23.07.1993 ) KİMDİR? Ahmet Demirezen daha çocuk denilebilecek 6-7 yaşlarında iken 1912-1913 yıllarında Yemenici dükkânının eşiğinden adımını atmıştır. Bu zamanda babası savaşa katılmak üzere Safranbolu’dan ayrılmıştır. Annesi ve iki kardeşiyle kalmıştır. Bu günleri hayal meyal hatırlayan Ahmet Demirezen, 1919 yılında da babasının ölüm haberini almıştır. Babası Çanakkale ve Yemen’de savaşmış. Esaretten sonra hasta olarak İstanbul’a dönmüş ve hastanede vefat etmiştir. Safranbolu’ya gelen asker arkadaşlarından gelen haberlerde bunlardan ibaret bilgiler olmuş. Babası da yemenicidir.
 Ustası Mumcu Osmanoğlu Sadık ustadır. Çıraklık, kalfalık ve ustalık dönemini ustasının yanında tamamlamıştır. Ustasının ölümünden sonra bir süre vereseleri adına çalışmış, 1922 yılında da 16 yaşında iken, bu dükkanı devralmıştır.  Başlangıçta kır pazarı denilen cıvar nahiye ve kasabalara ürettiklerini satmak üzere; 1929 yılına kadar pazartesi günleri Eflani’ye, bu yıldan itibaren Perşembe günleri de 1969 yılına kadar 40 yıl Eskipazar’a gitmiştir. Safranbolu’da pazartesi gününe eflani denilmesinin bir nedeni de Eflani de o gün pazarın kurulmasının hatırlatılmasıdır.
 Genellikle hayvancılık, tavuk ve hindi yetiştiriciliğinin yaygın olduğu Eflani’den Eskipazar’a yönelmesinin nedeni de, pazar dönüşlerinde bazen soyguncuların yol kesmesi idi. Ancak pazardan parayla dönmek yerine kazandıklarını Safranbolu’dan o gün gelen celeplere veren yemenicilerin bir zararları olmamıştır.
 Vakıflar idaresinin Arastadaki dükkanları satışa çıkartması üzerine 1935 yılında da Ahmet Demirezen dükkan sahibi olmuştur. Bu satıştan önce ileri gelen esnafın aldıkları tavsiye kararıyla; ihalede, hiçbir kişi halen oturmakta olan  kişinin dükkanına talip olmamıştır. Toplam alanı 12 m2 olan bu dükkan, 54 TL’ye 4 eşit taksitte alınmıştır.
 Karabük’te Demir Çelik İşletmelerinin kurulmasından sonra 1940’lı yıllarda başlamak üzere bu mesleğe rağmen azalmış, eleman yetiştirme sıkıntısı başlamış, hatta esnaftan da Demir Çelik’e çalışmaya girenler olmuştur. 1950 yılının ortalarında yemeniden daha ucuz fakat sağlıksız olan lastik ayakkabıların piyasaya sürülmesi de yemenicilik mesleğinin daha da geri saymasına sebep olmuştur. Yemenicilikle uğraşanlar azalmış, yerlerine yeni yetişenler olmamış ve1960’lı yılların ortasında Ahmet Demirezen’den başka yemenici ustası olarak arastada kimse kalmamıştır. Bu zamana kadar satışa yönelik yemeni imalatı yapılmamış, ancak elde bulunan malzemelerle sipariş üzerine yemeni imalatı yapılmıştır. Buna paralel olarak yıllarca Safranbolu ve civarının deri ihtiyacını karşılayan tabakhanede de deri imalatı yapan esnaf kalmamıştır. Bu tarihten sonra Ahmet Demirezen yemeni yerine mest imalatına yönelmiş, imalatta kullanacağı deriyi de Gerede tabakhanesinden karşılamak zorunda kalmıştır. Mest satışı kış mevsiminin yaklaşmakta olduğu günlerde başlamakta, ancak Ahmet Demirezen eski günlerde olduğu gibi her gün dükkanın sabah açıp, akşam kapatmaktadır. Kış için mest dikimine devam etmiş, turistlerin ilgisini çeken yemeni yerine çocuk mestini satışa sunmuştur. Yegane kaldığı arastada kedisi ve güvercileri ile birlikte olmakta, yakın dostları ve Safranbolu’ya hayran olan ziyaretçilerine eski günlerini anlatmıştır. “Dükkan kapısı, hak kapısıdır” diyerek, bir kazancı olmadığı ve ilerlemiş yaşına rağmen heyecanla dükkanın açık kalmasına özen göstermiştir.

Arasta boşalmış, bazı dükkanlar ise bakımsızlıktan çökmeye yüz tutmuştu. 1978 yılında Kültür Bakanı Prof. Dr. Sayın Ahmet Taner Kışlalı’nın Safranbolu’yu ziyaretlerinde; Kaymakamlar Evi ile Yemeniciler Arastası’nın Bakanlıkça kamulaştırılması ve restorasyonu gündeme gelmiştir. 72 yaşına rağmen rağmen, arastada Ahmet Demirezen’in tek başına yıllarca yaptığı işi devam ettirmesinden etkilenmiş olmalı ki, Sayın Bakan “ Ahmet ustanın dükkanını kamulaştırmayın, Ahmet Usta dükkanında çalışmasına devam edecektir.* ” diye de açıklamada bulunmuştur. Aslında o günlerde bu dükkan arastada ayakta kalabilen en sağlam iki dükkan biri idi. Kamulaştırma kararı,14.12.1978 tarihinde dükkan sahiplerine bildirilmiştir. Ahmet Demirezen’indükkanı kamulaştırılmıştır. Restorasyonun başlayıp, sıranın çalıştığı dükkanına gelmesine kadar, kendisinin bu dükkanda çalışmasına izin verilmiştir. 15.12.1982 tarihinde de Ahmet Demirezenaralıksız 70 yıl sürdürdüğü işini fiilen bırakmıştır.
 1990 yıllara gelince Arasta çarşısının restorasyonu tamamlanmış, az da olsa turizme yönelik ise bazı dükkanlar açılmıştır. zamanın kaymakamı Sayın Yavuz Erkmen eski Arastayı karakterize edecek bir dükkanın olmasını planlamıştır. Kaymakamlıkça,  iç rafları hazırlattırılmış olan dükkan, Ahmet Demirezen’in 70 yıldır devamlı çalıştığı dükkanı idi. O gün Sayın Yavuz Erkmen’le birlikte yerini görmeye gidilmiş ve eşyaların festival gününe kadar yerleştirilmesi talep edilmişti. Bu amaçla eşyalarını evinde muhafaza etmekte olan Ahmet Demirezen’in yemenicilik malzemelerini bu dükkana taşımıştır
 Festival günü açılan bu dükkan “Ahmet DemirezenYemenicilk Müzesi” adıyla yıllarca hizmet vermiş, Türkiye’de turizme yönelik bir çok, dergi ve broşürlerde yer almıştır. 
 Ahmet Demirezen’in yaşadığı süre içerisindeki Safranbolu Arasta çarşısı ve yemenicilik anlatılmaya çalışılmıştır. Kendisi bu iş yapmış olan en son yemeni ustadır.
Ahmet Demirezen, Safranbolu’da 1912-1913 yıllarında çırak olarak girdiği bu dükkanda; çırak, kalfa, usta, dükkan sahibi yemenici olarak çalışmış ve Haziran 1990’dan Nisan 1993’e kadar sağlığında müze olan bu dükkanı zaman zaman açarak gelen misafirlerine hatıralarını anlatarak hizmet vermiştir.
 Not: Ahmet Demirezen’in Biyografisi, Mimar Yavuz İnce’nin 17.03.2005 tarih ve 179 sayılı Safranbolu Ekspres’te yayımlanan “Safranbolu’da Eski Ustalar” yazısından alınmıştır.

Karabük’ün uzun yıllardır hayalini kurduğu Demir-Çelik Sanayi Müzesi için ilk somut adım atıldı. Karabük’ün sanayi geçmişi ile doğal zenginliklerini geleceğe taşımayı hedefleyen iki önemli müze projesi, Valilik Toplantı Salonu’nda düzenlenen değerlendirme toplantılarıyla masaya yatırıldı.

Vali Mustafa Yavuz başkanlığında gerçekleştirilen toplantılarda, Karabük Demir-Çelik Sanayi Müzesi ile “Tabiat Karabük” Projesi kapsamında kurulması planlanan Herbaryum Müzesi ele alındı. Toplantılarda, projelerin kapsamı, hedefleri ve kurumlar arası iş birliği imkanları değerlendirildi.

KARABÜK’ÜN SANAYİ HAFIZASI TURİZME KAZANDIRILACAK

Demir-Çelik Sanayi Müzesi’nin görüşüldüğü ilk toplantıda, Türkiye’nin ilk ağır sanayi hamlesinin gerçekleştirildiği ilk entegre tesis olan KARDEMİR’in tarihi ve stratejik önemi vurgulandı. “Fabrikalar yapan fabrika” unvanına sahip KARDEMİR’in, yalnızca Karabük için değil, Türkiye’nin sanayileşme süreci açısından da büyük bir miras olduğu ifade edildi.

Vali Mustafa Yavuz, Karabük Merkez’de bir müzenin bulunmamasının önemli bir eksiklik olduğuna dikkat çekerek, kurulması planlanan Demir-Çelik Sanayi Müzesi’nin bu ihtiyacı karşılayacağını söyledi. Müzenin, Safranbolu, Yenice ve Eskipazar Hadrianopolis gibi önemli turizm destinasyonlarını ziyaret eden yerli ve yabancı turistleri Karabük Merkez’e çekerek, ilin turizm çeşitliliğine ve şehir ekonomisine katkı sunacağını belirtti.

Vali Yavuz, “Bu müze yalnızca bir sergi alanı değil; Karabük’ün kimliğini, sanayi geçmişini ve kalkınma ruhunu yansıtan bir kültür mekânı olacaktır” dedi.

Toplantıya; Karabük Belediye Başkanı Özkan Çetinkaya, Vali Yardımcısı Meral Batı Demirbaş, KARDEMİR Yönetim Kurulu Başkanı Muhammet Ali Oflaz, İl Genel Meclisi Başkanı Ahmet Sözen, İl Özel İdaresi Genel Sekreteri Şerafettin Kelleci, Karabük Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı Fatih Çapraz, BAKKA Genel Sekreter Vekili Mehmet Çetinkaya, Safranbolu Müze Müdürü Erdal Acar, BAKKA Karabük Yatırım Destek Ofisi Koordinatörü Şakir Adem Yazıcı ve ilgililer katıldı.

“TABİAT KARABÜK” PROJESİ KAPSAMINDA HERBARYUM MÜZESİ

Aynı gün düzenlenen ikinci toplantıda ise “Tabiat Karabük” projesi kapsamında kurulması planlanan Herbaryum Müzesi değerlendirildi. Toplantıda, Karabük’te doğal olarak yetişen tıbbi ve aromatik bitkiler ile ilin bitki ve biyoçeşitliliğinin sistematik şekilde kayıt altına alınması hedefi ele alındı.

Vali Mustafa Yavuz, projenin doğayla uyumlu kalkınma anlayışı doğrultusunda Karabük’ün doğal mirasını korumayı ve görünür kılmayı amaçladığını belirterek, Herbaryum Müzesi’nin bu vizyonun önemli bir parçası olacağını ifade etti. Kurulacak müzenin, ilin zengin bitkisel biyoçeşitliliğini koruma altına alarak bilimsel çalışmalar için önemli bir referans merkezi olacağı vurgulandı.

Herbaryum Müzesi toplantısına; Karabük Belediye Başkanı Özkan Çetinkaya, Vali Yardımcısı Meral Batı Demirbaş, KARDEMİR Yönetim Kurulu Başkanı Muhammet Ali Oflaz, İl Genel Meclisi Başkanı Ahmet Sözen, İl Özel İdaresi Genel Sekreteri Şerafettin Kelleci, Karabük Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı Fatih Çapraz, BAKKA Genel Sekreter Vekili Mehmet Çetinkaya, İl Tarım ve Orman Müdür Vekili Ramazan Erakman, Şube Müdürü Hüseyin Emre Erol, Müze Müdürü Erdal Acar ve BAKKA Karabük Yatırım Destek Ofisi Koordinatörü Şakir Adem Yazıcı katıldı. Her iki toplantı da, müzelerin hayata geçirilmesine yönelik atılabilecek somut adımların ve kurumlar arası iş birliği olanaklarının değerlendirilmesiyle sona erdi.

Programda Karabük Vali Yardımcısı Meral Batı Demirbaş, İl Basın ve Halkla İlişkiler Müdürü Bilal Yatmaz, Karabük Üniversitesi’nden Dr. Öğr. Üyesi Esra Uslu, Safranbolu İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü Şube Müdürü Turan Tekden ve Tarih Öğretmeni Kerim Özdemir basın mensuplarıyla bir araya geldi.

Vali Yardımcısı V. Meral Batı Demirbaş, açılış gününde kendilerini yalnız bırakmayan basın mensuplarına teşekkür ederek onlar için özel bir tanıtım gezisi düzenlendiğini ifade etti. Demirbaş, müzeye gönüllü katkı sunan Prof. Dr. Taşkın Deniz, Prof. Dr. Yasin Dönmez, Dr. Öğr. Üyesi Esra Uslu, Safranbolu Belediyesi’nden Mehmet Kütükçüoğlu, Müze Müdürü Erdal Acar, Tarih Öğretmeni Kerim Özdemir ve Küratör Cemil Belder’e teşekkürlerini iletti.

Programda Tarih Öğretmeni Kerim Özdemir, müzenin kuruluş sürecini anlatarak, basın mensuplarına yapılan çalışmalar hakkında bilgi verdi. Özdemir rehberliğinde basın mensupları, altı bölümden oluşan teşhir salonlarını gezerek müzedeki eserleri yakından inceledi.

Özdemir konuşmasında şu ifadeleri kullandı:

“Türkiye’de bir ilk olma özelliğini taşıyor. Müzemiz, hem eğitim hem de kent tarihi müzesi olarak hizmete giren Türkiye’nin ilk ve tek müzesidir. Tarihi yapı, Sultan II. Abdülhamid Han döneminde rüştiye olarak inşa edilmiştir. 20. yüzyıl başlarında Safranbolu’nun en eski mahallelerinden Çeşme Mahallesi’nde büyük bir yangın yaşanıyor. Kayıtlarda, Osmanlı dönemine ait Cinci Hoca tarafından yaptırıldığı belirtilen bir saray yapısından bahsedilmektedir. İşte bu sarayın temelleri üzerine kurulu okul binası, 1905 yılında ‘İptidai Mektep’, 1907’den itibaren ise ‘Rüştiye’ olarak hizmet vermiştir. Cumhuriyet’in ilk yıllarında yeniden ilkokul olarak kullanılan Kalealtı Okulu, özellikle 1930’lu ve 1940’lı yıllarda Safranbolu’nun en çok tercih edilen eğitim kurumlarından biri olmuştur.

2013 yılında fiziki yetersizlikler nedeniyle kapatılan yapı uzun süre atıl durumda kalmış, Karabük Valiliği, İl Özel İdare, Milli Eğitim Müdürlüğü ve Safranbolulu hayırsever Şefik Yılmaz Dizdar’ın desteğiyle Mart 2025’te başlayan restorasyon 8 ayda tamamlanmıştır. Yapı, 24 Kasım 2025 Öğretmenler Günü’nde müze olarak yeniden açılmıştır. Müzemiz; ‘Yörede Yürüyenler’, ‘Yansımalar’, ‘Tabletten Tablete’, ‘Borlu Birlik’, ‘Oku Babam Gibi’ sınıfı ve ‘Deneyim’ alanı olmak üzere altı bölümden oluşmaktadır.”

Ayrıca müzenin çalışma saatlerinin, Pazartesi günü hariç diğer günlerde saat 9:30 ile 17:30 arasında olduğu açıklandı. Basın mensupları, Özdemir’in rehberliği eşliğinde gezi boyunca müzenin hem eğitim hem de kent belleğine sunduğu katkıları yerinde inceleme fırsatı buldu.

Onkardeşler yaptığı açıklamada, “Şehrimizde kamu kuruluşları tarafından gerçekleştirilen 24 Kasım Öğretmenler Günü etkinliklerinde, Ana Muhalefet Partisi yok sayılarak davet edilmemiştir. Buna karşın iktidar partisi ve ortağı davet edilerek tören ve etkinliklerde kendilerine özel yer ayrılmış, açıkça ayrımcılık yapılmıştır” ifadelerini kullandı.

“BELEDİYE BAŞKANI SELAMLANMADI, BELEDİYE’DEN BAHSEDİLMEDİ”

Kalealtı İlkokulu’nun müze açılışına da değinen Onkardeşler, bu törene de CHP İlçe Örgütü’nün davet edilmediğini ve yer ayrılmadığını belirtti. Onkardeşler, “Açılışta, Karabük’ün en üst bürokratı tarafından yapılan konuşmada protokolde yer alan Karabük Belediye Başkanı, hayırseverler ve daire müdürleri selamlanırken, müzenin yapılmasında en büyük katkılara sahip olan Safranbolu Belediye Başkanı selamlanmamış ve Safranbolu Belediyesi’nden hiç bahsedilmemiştir. Ana muhalefet partisi CHP’nin ve Safranbolu Belediye Başkanının yok sayılmasını kabul etmiyoruz.” dedi.

AK PARTİ’Lİ AYDIN: “İDDİALAR GERÇEĞİ YANSITMIYOR”

AK Parti Safranbolu İlçe Başkanı M. Yasin Aydın ise CHP’li Onkardeşler’in açıklamalarına cevap verdi. Aydın;  “Safranbolu halkını doğru bilgilendirmek amacıyla açıklama yapma gereği doğmuştur” diyerek, müze projesinin Bakanlık desteği ve Özel İdare katkılarıyla yürütülen gurur verici bir proje olduğunu söyledi. Aydın, hayırsever Şefik Yılmaz Dizdar’a da teşekkür etti.

Açılışta yapılan konuşmalarla ilgili iddialara da yanıt veren Aydın, “Açılış töreninde yapılan selamlama konuşmalarında Safranbolu Belediye Başkanı’na teşekkür edilmiştir. Bu nezaket ve takdir ifadeleri, kurumlar arası iş birliğinin doğal bir yansımasıdır ve sosyal medyadan izleyen herkes tarafından açıkça görülebilir. Safranbolu Belediyesi’nin yok sayıldığı yönündeki iddialar gerçeği yansıtmamaktadır” ifadelerini kullandı.

“BİRLİK RUHUNA ZARAR VERİLİYOR”

Aydın açıklamasının devamında, “Safranbolu’da birlikte çalışmayı, uyum içinde hareket etmeyi ve ortak hedefler için çaba göstermeyi önemsiyoruz. Fikirlerimiz farklı olabilir; ancak iyi niyet, sağduyu ve şeffaflık olmadan ortaya atılan söylemler, şehrimizin birlik ve dayanışma kültürüne zarar vermektedir” değerlendirmesinde bulundu. AK Parti İlçe Başkanı, şehrin geleceği için her kurumun ve her vatandaşın katkısını değerli bulduklarını belirterek, Safranbolu’daki birlik ve beraberlik ruhunu korumaya devam edeceklerini sözlerine ekledi.

Türkiye’nin ağır sanayi üssü ve demir çeliğin başkenti olan Karabük, tarihi bir mirası yaşatma konusunda büyük bir boşluğu hissediyor. Cumhuriyet’in ilk yıllarında fabrikalar kuran fabrika unvanıyla kurulan KARDEMİR, ülke sanayisinin kalbi oldu. Ancak bu zengin tarihi, emek hikayelerini, zorlu üretim süreçlerini ve sosyal hayatı bir araya getirecek bir Demir Çelik Müzesi’ne yıllardır sahip değil.

DÜNYADA ÖRNEKLERİ VAR, KARABÜK İÇİN NEDEN GEÇ KALINIYOR?

Dünyanın dört bir yanında demir çelik üretimiyle anılan kentler, endüstriyel miraslarını müzelerle geleceğe taşıyor. Almanya’dan Çin’e kadar bu sektörde söz sahibi olan ülkeler, kurdukları müzelerle hem tarihe ışık tutuyor hem de turizme katkı sağlıyor. Türkiye’nin bu alandaki lokomotifi Karabük ise henüz somut bir adım atmış değil. Bu durum, kent kimliği ve Türkiye sanayi tarihi açısından ciddi bir eksiklik olarak görülüyor.

Bir kentin hafızasının ancak kendi eliyle doğru şekilde inşa edilebileceği ifade edilirken, Karabük kendi hikayesini müze vitrinlerine taşıyamadığı sürece, bu tarihin başkaları tarafından yazılmasına seyirci kalma riskiyle karşı karşıya. Geçmişin deneyimlerini, emek hikayelerini ve teknolojik dönüşümü gelecek kuşaklara aktaracak bir müzenin kurulmasının ertelenmemesi  bir sorumluluk olarak değerlendiriliyor.

MÜZE VE BELGESEL İLE GELECEĞE TAŞINACAK MİRAS

KARDEMİR bugün bir Türkiye şirketi olsa da kökleri ve temelleri Karabük’e ve Karabüklülere dayanıyor. Öyle ki, bir Demir Çelik Müzesi’nin kurulması ve  bu müzenin içinde KARDEMİR’in kuruluşundan itibaren yaşananların, yöre halkının fabrikayı ve kenti yaşatmak için verdiği mücadelenin anlatıldığı kaliteli bir belgesel yapılıp, kente gelen herkese izletilirse  Karabük’e bakış açıları çok daha farklı olurdu.

Aynı şekilde, KARDEMİR’de çalışan genç işçiler ve aileleri de belli periyotlarla bu müzeye götürülüp belgeseli izleyerek, nasıl bir tarihi mirasın parçası olduklarını görseler, işlerine daha sıkı sarılmazlar mı? Emeklerini ve alın terlerini daha bilinçli bir şekilde ortaya koymazlar mı? şeklinde görüşler dile getiriliyor.

JAPONYA’DAKİ “ŞOK TESTİ” UYGULAMASI, BU KONUDA İLHAM VERİCİ BİR ÖRNEK

Öte yandan Japonya’daki “Şok Testi” uygulaması, bu konuda ilham verici bir örnek olarak öne çıkıyor.  Japon öğrenciler, eğitim hayatlarının başında ülkenin ulaştığı yüksek teknolojiyi görüyor ve “Sizin atalarınız bunu yaptı, siz daha fazlasını yapabilirsiniz” mesajını alıyor. Ardından Hiroşima ve Nagazaki’ye götürülerek, birlik ve beraberlik içinde çalışmamanın sonuçlarını yerinde görüyorlar. İşte bu “yerli ve milli” ruh, eğitimin temeline yerleştiriliyor.

Karabük’te de kurulacak bir müze ve hazırlanacak belgesel ile benzer bir bilinç oluşturulabilir. Karabüklülük ruhunun canlı tutulması, genç nesillere ilham verilmesi ve kentin sanayi hafızasının doğru bir şekilde aktarılması mümkün olabilir.

GÖREV OFLAZ’A DÜŞÜYOR

Karabüklüler, yıllardır hayata geçirilmeyen bu projenin gerçekleşmesi için umutlarını KARDEMİR Yönetim Kurulu Başkanı Oflaz’a bağlamış durumda. Oflaz döneminde, on yıllardır yapılmayan müzenin ve kaliteli belgeselin hayata geçirileceğine inanılıyor. Böyle bir proje, 50 yıl sonra bile  Oflaz’ın adından hayırla söz edilmesini sağlayacak kadar değerli görülüyor. Karabük’ün demir çelik hafızasının bir müzeye dönüşmesi, sadece geçmişi korumak değil, aynı zamanda geleceği inşa etmek anlamına da geliyor.

Karabük’ün hafızasının yeniden hayat bulduğu, ortak geçmişimizin gelecekle buluştuğu Kalealtı Eğitim ve Kent Tarihi Müzesi, düzenlenen törenle hizmete açıldı. Kentin zengin tarihini, kültürel mirasını ve eğitim birikimini gelecek kuşaklara aktarma hedefiyle hazırlanan müze, geçmişin nefes aldığı, geleceğin ilham bulduğu önemli bir kültür durağı olacak.

Açılış törenine; Vali Mustafa Yavuz, Vali Yardımcısı Mustafa Şahin, Safranbolu Kaymakamı Hayrettin Baskın, Karabük Belediye Başkanı Özkan Çetinkaya, Safranbolu Belediye Başkanı Elif Köse, Karabük Adalet Komisyonu Başkanı Aynur Çelik, Karabük Cumhuriyet Savcısı Oğuz Yılmaz, Karabük Baro Başkanı Emrah Kökcü, İl Jandarma Komutanı İsmail Gökcek, İl Emniyet Müdürü Ahmet Canver, İl Genel Meclis Başkanı Ahmet Sözen, Milli Eğitim Müdürü Nevzat Akbaş, İl Kültür ve Turizm Müdürü İbrahim Şahin, İş İnsanı Şefik Yılmaz Dizdar ve çok sayıda vatandaş katıldı.

Saygı duruşu ve İstiklal Marşı’nın okunmasının ardından İl Milli Eğitim Müdürü Nevzat Akbaş, İl Kültür ve Turizm Müdürü İbrahim Şahin ve okulun restorasyonuna katkı sağlayan İş İnsanı Yılmaz Şefik Dizdar birer konuşma yaparak, müzenin hayırlı olması temennisinde bulundu.

VALİ YAVUZ: “BİNA ZATEN BAŞLI BAŞINA BİR MÜZE”

Vali Mustafa Yavuz yaptığı konuşmada, böyle anlamlı bir günde güzel bir eserin kente kazandırılmasından dolayı duyduğu memnuniyeti dile getirerek, tüm öğretmenlerin Öğretmenler Günü’nü kutladı. Müze açılışının Öğretmenler Günü’ne denk getirilmesinin anlamlı olduğunu belirten Vali Yavuz, “Aslında biz bir müze açılışı yapıyoruz ama etrafımıza baktığımız zaman binanın kendisi zaten müze. Hemen karşımızdaki bina, sol tarafımızdaki cami, arka taraftaki sokaktaki eserler başlı başına bir müze niteliğinde. Kalealtı İlkokulu, tarihi ve geçmişiyle tek başına, içinde bir şey sergilemesek dahi görülmeye değer bir anıt yapı” dedi.

Yapının tarihine de değinen Vali Yavuz, “Kayıtlarda 1909’lu yıllarda rüştiye olarak yapılmış. Daha gerilere gittiğimizde ise 1600’lü yıllara kadar uzandığını, ilk olarak saray olarak inşa edildiğini, 1900’lerin başında ise okula dönüştürüldüğünü görüyoruz. Bugün beni mutlu eden konulardan biri de aramızda bu okuldan mezun olan büyüklerimizin olması. Şefik Bey ve Feride Teyzemiz gibi… Kendisiyle tanıştığımızda diplomasını istemişti, arkadaşlarımız onun burada okuduğunu belgeleyen bir belge hazırladı ve kendisine takdim edeceğiz” ifadelerini kullandı.

“SIRADA ORTAOKUL VAR”

Binanın restorasyonunun İl Özel İdaresi tarafından yapıldığını, ardından buranın işlevi üzerine düşünüldüğünü kaydeden Vali Yavuz, “Karabük’ün ve Safranbolu’nun turizmine, tarihine, kültürüne değer katacak ne yapabiliriz derken, Eğitim ve Kent Tarihi Müzesi adıyla bu binanın iç kısmını yeniden dizayn ettik. Bu noktada hayırsever iş insanımız Şefik Bey’in büyük katkıları oldu, kendisine ve vakfına teşekkür ediyorum. Peki, sadece burayla mı yetineceğiz? Elbette hayır. Burası Şefik Bey’in okuduğu ilkokuldu, şimdi sırada ortaokul var. Onun da restorasyon çalışmaları devam ediyor. Eğitim hayatının gittiği yere kadar, hepsini tek tek restore edip Karabük’ün tarihine ve turizmine kazandıracağız” diye konuştu.

TÖRENE DUYGUSAL ANLAR DAMGA VURDU

Açılış programında, Kalealtı İlkokulu’nda okuyan ve 4. sınıftayken ayrılmak zorunda kalan  Feride Gündüz Özkaynak’a, okulda okuduğunu belgeleyen özel bir belge  takdim edildi. Belgesini Vali Mustafa Yavuz’un elinden alan Özkaynak’ın duygulu anları törene damga vurdu. Konuşmaların ardından protokol üyeleri kurdele keserek müzenin açılışını gerçekleştirdi. Müze ziyareti ile devam eden program, katılımcıların binayı gezmesinin ardından sona erdi.

Haber videosu için TIKLAYINIZ!

Safranbolu Müze Müdürlüğü ekipleri, bölgede resmi kazı çalışmalarına başladı. Kazı alanı, güvenlik önlemi olarak tellerle çevrilerek uyarı levhaları yerleştirildi. Ayrıca bölge, güvenlik kamerası ve fotokapan ile 7/24 izleniyor.

TARİHİ ESERLER MÜZEDE

Kazı çalışmaları sırasında gün yüzüne çıkarılan lahit, altın ve paha biçilmez değerdeki diğer tarihi eserler, koruma altına alınarak Safranbolu Müze Müdürlüğü’ne teslim edildi. Söz konusu keşfin, bölgenin tarihi ve arkeolojik dokusuna önemli katkılar sağlaması bekleniyor. Çalışmaların, bölgedeki antik yaşama dair yeni bilgileri ortaya çıkarabileceği ifade ediliyor.

Müzelere 610 bin ziyaretçi

İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü datalarına nazaran, Samsun Müzesi başta olmak üzere vilayette bulunan Kültür ve Turizm Bakanlığı’na bağlı 3 müze ile 7 özel müzeyi 2024 yılı içerisinde 610 bin kişinin ziyaret ettiği bildirildi. Varlıklı arkeolojik ve kültürel yapıtların sergilendiği müzeler, turizmin değerli çekim noktaları ortasında yer aldı.

Konaklama tesisleri 294’e ulaştı

Turizm altyapısının gelişimine ait bilgiler de toplantıda paylaşıldı. Samsun genelinde faaliyet gösteren 294 turizm işletme dokümanlı konaklama tesisi, ilin artan turist kapasitesini karşılamada kıymetli bir rol üstleniyor. 2024 yılında Samsun’u ziyaret eden turist sayısı ise dikkat cazibeli bir artış gösterdi. Buna nazaran kente 1 milyon 392 bin yerli, 179 bin yabancı olmak üzere toplam 1 milyon 571 bin turist geldi.

Coğrafi işarette 18 tescil, 8 başvuru

Samsun’un yöresel eserlerinin marka bedelini artıran coğrafik işaret çalışmalarında da kıymetli ilerleme kaydedildi. 2005 yılında Bafra pidesi ile başlayan süreçte ilin coğrafik işaret tescili alan eser sayısı 18’e, müracaat evresindeki eser sayısı ise 8’e yükseldi. Yetkililer, bu çalışmaların hem gastronomi turizmine hem de lokal üreticinin güçlenmesine katkı sunduğunu belirtti.

Kütüphanelerde 1 milyonun üzerinde ziyaretçi

Toplantıda ele alınan bir öteki başlık ise kütüphane hizmetleri oldu. Samsun Müzesi Halk Kütüphanesi dahil olmak üzere kent genelinde hizmet veren 20 kütüphanede;

437 bin kitap, 155 bin üye, 172 bin ödünç verilen kitap, 1 milyon 51 bin ziyaretçi sayılarına ulaşıldığı kaydedildi.

Bu bilgiler, Samsun’da kültürel ve akademik faaliyetlere olan ilginin her geçen yıl arttığını gösteriyor.

Milli Çaba Salonu yenileniyor

Samsun Müzesi içinde yer alan Ulusal Çaba Salonu’nun yenilenmesine yönelik çalışmalar da toplantının gündem unsurları ortasında yer aldı. Yetkililer, salonun çağdaş müzecilik anlayışına uygun halde yine düzenlenmesi için hazırlıkların sürdüğünü açıkladı.

Toplantıya, Vali Yardımcısı V./Atakum Kaymakamı Murat Bulacak, Vilayet Kültür ve Turizm Müdürü Süleyman Demirtaş, müdür yardımcıları İrfan Göz ve Hasan Kılıçarslan, Samsun Müzesi Müdürü Kenan Sürül ve Müdür Yardımcısı Selahattin Kanca, Gazi Vilayet Halk Kütüphanesi Müdürü Mikdat Malat, OMÜ Tarih Kısmı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mehmet Yavuz Erler katıldı.

Müzelere 610 bin ziyaretçi

İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü bilgilerine nazaran, Samsun Müzesi başta olmak üzere vilayette bulunan Kültür ve Turizm Bakanlığı’na bağlı 3 müze ile 7 özel müzeyi 2024 yılı içerisinde 610 bin kişinin ziyaret ettiği bildirildi. Varlıklı arkeolojik ve kültürel yapıtların sergilendiği müzeler, turizmin değerli çekim noktaları ortasında yer aldı.

Konaklama tesisleri 294’e ulaştı

Turizm altyapısının gelişimine ait bilgiler de toplantıda paylaşıldı. Samsun genelinde faaliyet gösteren 294 turizm işletme evraklı konaklama tesisi, ilin artan turist kapasitesini karşılamada kıymetli bir rol üstleniyor. 2024 yılında Samsun’u ziyaret eden turist sayısı ise dikkat cazibeli bir artış gösterdi. Buna nazaran kente 1 milyon 392 bin yerli, 179 bin yabancı olmak üzere toplam 1 milyon 571 bin turist geldi.

Coğrafi işarette 18 tescil, 8 başvuru

Samsun’un yöresel eserlerinin marka pahasını artıran coğrafik işaret çalışmalarında da değerli ilerleme kaydedildi. 2005 yılında Bafra pidesi ile başlayan süreçte ilin coğrafik işaret tescili alan eser sayısı 18’e, müracaat evresindeki eser sayısı ise 8’e yükseldi. Yetkililer, bu çalışmaların hem gastronomi turizmine hem de lokal üreticinin güçlenmesine katkı sunduğunu belirtti.

Kütüphanelerde 1 milyonun üzerinde ziyaretçi

Toplantıda ele alınan bir öteki başlık ise kütüphane hizmetleri oldu. Samsun Müzesi Halk Kütüphanesi dahil olmak üzere kent genelinde hizmet veren 20 kütüphanede;

437 bin kitap, 155 bin üye, 172 bin ödünç verilen kitap, 1 milyon 51 bin ziyaretçi sayılarına ulaşıldığı kaydedildi.

Bu bilgiler, Samsun’da kültürel ve akademik faaliyetlere olan ilginin her geçen yıl arttığını gösteriyor.

Milli Uğraş Salonu yenileniyor

Samsun Müzesi içinde yer alan Ulusal Uğraş Salonu’nun yenilenmesine yönelik çalışmalar da toplantının gündem unsurları ortasında yer aldı. Yetkililer, salonun çağdaş müzecilik anlayışına uygun biçimde tekrar düzenlenmesi için hazırlıkların sürdüğünü açıkladı.

Toplantıya, Vali Yardımcısı V./Atakum Kaymakamı Murat Bulacak, Vilayet Kültür ve Turizm Müdürü Süleyman Demirtaş, müdür yardımcıları İrfan Göz ve Hasan Kılıçarslan, Samsun Müzesi Müdürü Kenan Sürül ve Müdür Yardımcısı Selahattin Kanca, Gazi Vilayet Halk Kütüphanesi Müdürü Mikdat Malat, OMÜ Tarih Kısmı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mehmet Yavuz Erler katıldı.

Vali Yavuz, incelemeler sırasında yaptığı açıklamada şu ifadeleri kullandı:

“Kalealtı İlkokulu Kent Tarihi ve Eğitim Müzesi’nde İncelemelerde Bulunduk.
24 Kasım Öğretmenler Günü’nde açılışını gerçekleştirmeyi planladığımız bu müzede, son hazırlıkları yerinde inceledik.
Karabük’ün eğitim geçmişini, kültürel birikimini ve tarihini gelecek nesillere aktarmayı amaçlayan bu çalışmayı başlamaktan ve katkı sunmaktan büyük memnuniyet duyuyorum.
Emeği geçen herkese teşekkür ediyorum.
Bu müze, öğrencilerimiz ve ziyaretçilerimiz için değerli bir kültürel durak olacak.”

Müzede sergilenmek üzere hazırlanan materyaller, eğitim tarihine ait arşivler ve sınıf düzenlemeleri gözden geçirilirken, çalışmaların açılış gününe kadar tamamlanması hedefleniyor. Müzenin hem Karabük’ün eğitim geçmişine ışık tutması hem de bölgeye kültürel katkı sağlaması bekleniyor.

“Misafirler ünlü isimlerin biyografilerini müzede görme imkanı bulacak”

Müzede konaktan çıkan ünlü isimlerin biyografilerinin de bulunduğuna dikkat çeken Yurttaş, “Özellikle üzerinde çalıştığımız konaktan çıkan ünlü isimlerin biyografilerini gelen konuklar müzede görme imkanı bulacak. Tıpkı vakitte Türkçe, İngilizce ve Rusça olarak seslendirme yoluyla da görüntü klipler eşliğinde de dinleme imkanını bulacaklar. Bilhassa bu bölgede yaşayanların hafta sonları yahut boş günlerinde tarihe tanıklık edip gelip çaylarını yudumlayarak kendi ailelerinden de bir şeyler bulabilecekleri bir ortam oluşturuldu. Bence bölgenin kültürel binasına çok değerli bir hizmet yapıldığını düşünüyorum. Kıyı şeridinde çok bedelli bir eser, çok pahalı bir kültürel miras milletimize, ülkemize kazandırılarak halkımızın hizmetine sunulmuş durumda” formunda konuştu.

“Ruslar bölgeden çıkarken her yeri yakıp yıkıyorlar ancak konağın hoşluğu karşısında konağı yakıp yıkmaya kıyamıyorlar”

Baştımar Ailesi Müzesi’nde yapılan onarım çalışmalarının titizlikle yürütüldüğünü söyleyen Yurttaş, “1800’li yıllarda binada yaşayan ailenin Baştımar vazifesi vardı. Devlet ismine bu bölgedeki çeşitli idari işlerin düzenlenmesinden sorumluydular. Münasebetiyle burada birebir vakitte siyasi işlerin konuşulduğu bir hükümet konağı üzere de fonksiyon yaptığını düşünebiliriz. Birinci Dünya Savaşı’nda Ruslar bu bölgeden çıkmak zorunda kaldıklarında her yeri yakıp yıkıyorlar ama konağın hoşluğu karşısında konağı yakıp yıkmaya kıyamıyorlar. Konağa dokunmadan içindeki kıymetli bir kadro kapıları, üst tavan motiflerini, pencereleri falan alıp kendi ülkelerine götürüyorlar. Daha sonra tadilatla bir arada hepsi aslına uygun olarak tekrar yapılıp hizmete sunulmuş. Yeni yapılan tadilatı ile bir arada birebir Osmanlı Türk mimari özelliklerine ve imal biçiminde uygun olarak neredeyse birebir biçiminde yapılmış. Tarihi vesikalara baktığımızda birtakım şeyler gözümüzde canlanır ancak gözünüzde canlandırmayın gelin görün eşsiz bir yapı. Çok ince bir işçilikle ve Türk kültür tarihinin anlatılması ve yaşanması açısından değerli bir eser ortaya çıkmış. Gerçekten gelecek yüzyıllara iz bırakacak kıymetli bir eser yapılmış. Burada yalnızca bir ailenin tahminen geçmişiyle alakalı bilgiler toplayıp derlenip anlatıldı lakin bu aslında hepimizin ailesinden bir şeyler bulabileceği, o periyodu yaşayabileceğimiz bir ortam oluşturulması bakımından çok önemli” tabirlerini kullandı.

10 bin metrekarelik dev alana yayılan bu benzersiz müze, ziyaretçilerine Kapadokya’dan Karadeniz’e, Ege’den Doğu Anadolu’ya uzanan bir kültür yolculuğu vaat ediyor.

Bu yolculukta, Türkiye’nin en önemli kültür miraslarından biri olan ve Karabük’ün gurur kaynağı Safranbolu Evleri de tüm ihtişamıyla yerini alıyor. Osmanlı şehir yaşamının ve sivil mimarisinin nadide örnekleri olan, UNESCO Dünya Mirası Listesi’ndeki bu tarihi evler, müzedeki minyatür modelleriyle ziyaretçileri adeta asırlar öncesine götürüyor.

KARABÜK, SAFRANBOLU EVLERİ İLE TARİHE IŞIK TUTUYOR

Dolmabahçe Saat Kulesi’nden Malabadi Köprüsü’ne, Çanakkale Şehitler Anıtı’ndan Mevlana Dergahı’na kadar onlarca anıtsal yapının bir arada görülebildiği müzede, Karabük’ün Safranbolu Evleri, Türk kent kültürünün en çarpıcı temsilcileri olarak öne çıkıyor. Ahşap işçiliğinin, cumbaların ve daracık sokaklara sıralanmış benzersiz mimarinin en ince detaylarıyla minyatürlenen evler, ziyaretçilerden büyük ilgi görüyor.

Müze, Türkiye’nin 81 ilinden seçilen eserleri bir araya getirerek, ülkenin tarihi ve kültürel zenginliğini tek bir noktada sunma hedefiyle hareket ediyor. Bu kapsamda, Karabük’ü temsilen Safranbolu Evleri’nin bulunması, ilin ülke kültür turizmindeki kritik önemini bir kez daha gözler önüne seriyor. Ziyaretçiler, İstanbul’dan Van’a, İzmir’den Trabzon’a uzanan bir rotayı Kepez’de kat ederken, bu rotanın vazgeçilmez bir durağı olan Safranbolu’nun büyüsünü de yaşama fırsatı buluyor. Kepez Belediyesi Açık Hava Müzesi, Anadolu’nun birleştirici kültür mozaiğine ışık tutarken, Karabük’ü ve onun eşsiz mirası Safranbolu Evleri’ni bu mozaiğin en kıymetli parçalarından biri olarak tüm dünyaya tanıtıyor.

5 yıldır sürdürülen hafriyatlar tamamlanmak üzere

Etkinlikte konuşan Lider Faruk Özlü, Konuralp bölgesinde planlanan çalışmalara yönelik değerli açıklamalarda bulundu. Konuralp Antik Tiyatrosu’nda yapılan arkeolojik kazıların artık sona geldiğini belirten Faruk Özlü, “Kazılar bitti, yalnızca 1-2 haftalık bir vaktimiz kaldı. Türkiye’nin en süratli ve en adabına uygun kazılarını yaptık. Her hafriyat etabında gerekli sayıda arkeolog ve emekçi misyon aldı” dedi.

Restorasyon 2 yıl içinde bitecek

Kazı çalışmaları sürerken onarım projesinin de hazırlandığını vurgulayan Özlü, Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın dayanağıyla antik tiyatronun projelendirilmesi için gerekli ödeneğin sağlandığını duyurdu. Özlü, “Kültür ve Turizm Bakanımızla onarımın iki yıl içinde tamamlanması konusunda mutabık kaldık. Durmayacağız, hızla onarıma başlayacağız” diye konuştu.

Yeni müze ve teleferik projesi gündemde

Başkan Faruk Özlü, bölgede yapılması planlanan yeni müze projesine de değinerek, “Depremde ağır hasar gören mevcut müze yerine, Düzce Üniversitesinin Sanat Tasarım ve Mimarlık Fakültesi’nin de içerisinde bulunduğu yaklaşık 40 dönümlük alanda yeni bir müze inşa edeceğiz. Başından beri bize her vakit yardımcı olan Etraf Şehircilik ve İklim Değişikliği Vilayet Müdürü Nuran Kartal’a çok çok teşekkür ediyorum. Bu proje için Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın yatırım programına 200 milyon TL’lik ödenek konuldu” dedi.

Müzenin, antik tiyatroya yaklaşık 300 metre uzaklıkta bir zirvede yer alacağını açıklayan Özlü, bölgeye bir de teleferik sınırı yapılacağını duyurdu. Özlü. “İnsanlar müzeye ya da tiyatroya teleferik ile ulaşabilecek. Birçok insan teleferiğe binmek için müzeye gelmiş olacak, birçok insan teleferiğe binmek için antik tiyatroya gelmiş olacak. Hasebiyle burası Düzce’nin çok kıymetli bir destinasyon merkezi olacak. Bundan adım kadar eminim. Hiçbir kuşkum yok” sözlerinde bulundu.

Konuralp Antik Tiyatrosu’nun birebir vakitte bir aktiflik alanı olmasını arzuladığını tabir eden Düzce Belediye Lideri Dr. Faruk Özlü, “Bu akşam yaptığımız aktiflik yalnızca bir cümbüş değil. 5 yıldır emek verdiğimiz bu alanın yaşayan bir kültür ve aktiflik merkezi olmasını istiyoruz. Her Çarşamba akşamı bu çadırda fasıl geceleri düzenleyeceğiz. Beşerler buraya gelecek, görecek, burada yaşayacak” tabirlerini kullandı.

Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi (BAİBÜ) Gerede Meslek Yüksekokulu Dokumacılık, Giysi, Ayakkabı ve Deri Kısmı Lideri Yrd. Doç. Dr. Nurettin Akçakale, yaklaşık 2010 yılında filizlenen bir fikirle Yaşayan Ayakkabı Müzesi’nin temellerini attı. 2011’de ayakkabı toplamaya başlayan Akçakale, 2012’de müzeyi kurarak sportmen, sanatçı, müellif, şair, siyasetçi, şehit ayrım yapmadan, ülkeye kıymet katmış insanların giydiği ayakkabıları bir ortaya getirdi. Bugün 250’den fazla çift ayakkabının bulunduğu müzenin en değerli kesimleri ortasında, 2017’de Trabzon’da şehit edilen Eren Bülbül’ün kara lastiği de yer alıyor. Ayrıyeten müzede, ’Dünyanın en uzun insanı’ unvanlı Sultan Kösen’in 60 numara ayakkabısı, Arda Güler, Sevinç Karaböcek, Nilüfer, Kenan Işık, Hidayet Türkoğlu, Rüştü Reçber, Kartal Tibet, Mete Gazoz, Nuri Alço, Mehmet Ali Birand ve Münir Özkul üzere pek çok tanınmış ismin ayakkabıları da müzede sergileniyor.

“Bu müzenin öteki ayakkabı müzelerinden farkı, Türkiye’ye mal olmuş, kullandıkları ayakkabıları sergiliyoruz”

Fikrin nasıl çıktığını söyleyen BAİBÜ Gerede Meslek Yüksekokulu Dokumacılık, Giysi, Ayakkabı ve Deri Kısmı Lideri Yrd. Doç. Dr. Nurettin Akçakale, “Müzemiz fikri, yaklaşık 2010 yılında burada Yüksekokul Müdürlüğü yaptığım periyotta, birebir vakitte Ayakkabı Tasarımı Bölümü Başkanı olduğum yıllarda ortaya çıktı. O vakitlerden bu yana fikir olgunlaştı. 2011’de ufak ufak ayakkabı toplamaya başladık ve 2012’de ’Yaşayan Ayakkabı’ ismiyle müze kurduk. Bu müzenin öteki ayakkabı müzelerinden farkı, Türkiye’ye mal olmuş, kullandıkları ayakkabıları sergiliyoruz” diye konuştu.

“Tek kriterimiz, ülkemiz için paha taşımış bir insan olması”

Müzede, 250 çiftin üzerinde ayakkabı olduğunu söyleyen Akçakale, “Ayakkabı isterken rastgele bir ayrım yapmıyoruz; atlet, sanatçı, müellif, şair, sağcı, solcu, Müslüman yahut gayrimüslim. Tek kriterimiz, ülkemiz için paha taşımış bir insan olması. Bu bireylerin ayakkabılarını ya kendilerinden ya da yakınlarından rica ediyoruz. Bazen de onlar kendileri bize ulaşıyor, ayakkabılarını gönderiyorlar. Ülkemiz için kıymetli şahıslardan biri de şehit Eren Bülbül. Keşke şehit olmasaydı da ayakkabısı burada olmasaydı. Yaklaşık sekiz yıl evvel, Trabzon’da şehit edildiğinde giydiği ayakkabısına ulaştık.” formunda konuştu.

“Bu müze kıymet biçilemeyecek bir hazine”

Konuşmasını sürdüren Akçakale, “Aslen Trabzonlu olan, ortaokul ve liseden bir arkadaşım vardı. Bu müze fikrini daha evvel onunla paylaşmıştım. Trabzon’dayken bana, ’Rahmetli Eren Bülbül’ün ayakkabısını size bulabilirim’ dedi. Arif Bülbül, Eren’in ağabeyi ile tanışıyormuş. Sağ olsun, vefatından bir-bir buçuk ay sonra ağabeyinden ayakkabıları elden teslim alıp bize kargoyla gönderdi. O ayakkabıyı, yani kara lastiği, burada gururla sergiliyoruz. Eren Bülbül, çok çocuklu ve maddi durumu zayıf bir ailenin çocuğuydu. Şehit olduğunda ayağında kara lastik vardı. Bu yüzden biz de ayakkabı yerine çoklukla ’Kara lastik’ diyoruz. Maddi pahası tahminen yok fakat manevi bedeli değer biçilemez. Zira buradaki tüm ayakkabılar kesinlikle sahipleri tarafından giyilmiş. Birçoğu artık hayatta değil, hayatta olanlar da bir gün ortamızdan ayrılacak. Münasebetiyle bana sorarsanız, bu müze paha biçilemeyecek bir hazine” sözlerini kullandı.

Vali Mustafa Yavuz başkanlığında Valilik Toplantı Salonu’nda yapılan toplantıya, ilgili kurum temsilcileri, akademisyenler ve sivil toplum kuruluşu üyeleri katıldı.

Toplantıya; Vali Yardımcısı Kerem Süleyman Yüksel, Safranbolu Kültür ve Turizm Vakfı Başkanı Şefik Dizdar, vakıf yönetim kurulu üyeleri Mustafa Şehirli ve Cemil Belder, Prof. Dr. Taşkın Deniz, Prof. Dr. Yasin Dönmez, Dr. Öğr. Üyesi Esra Uslu, Safranbolu Kültürel Miras Derneği Başkanı Mehmet Kütükçüoğlu, Tarih Öğretmeni Kerim Özdemir, Valilik AB ve Dış İlişkiler Bürosu Koordinatörü Ekrem Değirmenci ile çok sayıda paydaş katıldı.

Toplantıda, geçmişte Kalealtı İlkokulu olarak kullanılan binanın, kent hafızasını ve eğitim tarihini yaşatacak bir müzeye dönüştürülmesine ilişkin detaylar masaya yatırıldı. Müze senaryosu, teknik şartname hazırlıkları, obje sunumları ve sergi alanlarının planlaması gibi başlıklar değerlendirildi.

Toplantıda konuşan Karabük Valisi Mustafa Yavuz, hazırlıkların büyük oranda tamamlandığını belirterek, “Kalealtı İlkokulu Kent Tarihi ve Eğitim Müzesi çalışmalarında artık sona geldik. Müzenin açılışını, Cumhuriyetimizin 102. yılını kutlayacağımız 29 Ekim’de gerçekleştirmeyi planlıyoruz” dedi.

Vali Yavuz, bu projenin Karabük’ün eğitim ve kültür mirasının gelecek nesillere aktarılması açısından büyük önem taşıdığını vurguladı. “Eğitim Kenti Karabük’ten, Eğitimde Marka Şehir Karabük hedefine emin ve hızlı adımlarla ilerliyoruz. Bu proje de bu yürüyüşümüzün somut örneklerinden biridir” ifadelerini kullandı.

Karabük Valiliğimiz himayelerinde yürütülen “TABİAT KARABÜK Tıbbi Aromatik Bitkiler ile Araziler Taçlanıyor” projesinin yılsonu değerlendirme toplantısı, Vali Mustafa Yavuz’un başkanlığında Valilik Toplantı Salonu’nda gerçekleştirildi.

Toplantıda, İl Tarım ve Orman Müdürü Çetin Ayvalık tarafından Projenin uygulama sonuçlarıyla ilgili bir sunum yapıldı. Sunumda, projenin başlangıcından itibaren gerçekleştirilen faaliyetler, 2025 üretim sezonu için planlanan projeler ve ilimizde yapılması planlanan Herbaryum Müzesi için yürütülen materyal toplama çalışmaları hakkında bilgiler verildi.

Projenin kırsal kalkınmayı desteklemede ve bölgeye katma değerli ürünler kazandırmada önemli bir rol oynadığını ifade eden Vali Mustafa Yavuz, “İlk etapta 81 dekar olan safran üretim alanını 23,6 dekar artırarak %30’luk bir artışla 104,6 dekara, 32 dekar olan aronya üretim alanını 60 dekar artırarak %187’lik bir artışla 92 dekara, 132 dekar olan karabuğday üretim alanını ise %184 artışla 375 dekara çıkardık. Böylece 2024 yılı itibarıyla bu üç üründe 245 dekarlık üretim alanını, 326,6 dekarlık bir artışla toplamda %133 oranında artırmış bulunmaktayız” dedi.

HERBARYUM MÜZESİ’NİN KARABÜK’E DEĞER KATACAK

2024 yılı hedeflerinde ulaşılan başarıların memnuniyet verici olduğunu belirten Vali Mustafa Yavuz, Proje kapsamında hayata geçirilmesi planlanan Herbaryum Müzesi’nin Karabük’e önemli bir değer katacağını vurguladı.

“Projede belirlediğimiz birçok hedefe ulaşmanın mutluluğunu yaşıyoruz. Bundan sonraki 2025 yılı hedeflerine ulaşmak için aynı kararlılıkla çalışmalarımıza devam edeceğiz. Bu süreçte emek veren tüm çalışma arkadaşlarımıza ve üreticilerimize teşekkür ediyorum” dedi.

Tabiat Karabük Projesi’nin bölge ekonomisi, kırsal kalkınma ve turizm açısından büyük bir potansiyele sahip olduğunu dile getiren Vali Mustafa Yavuz, projeye yönelik desteklerin önümüzdeki yıllarda da süreceğini ifade etti. Toplantı, değerlendirme ve önerilerin alınmasının ardından sona erdi.

“Müzemizde yüzün üzerinde eser bulunmaktadır”

Okulun köşesinde açılan müzede yüzün üzerinde eserin bir araya getirildiğini ifade eden Ünye Mehmet Refik Güven Anadolu Lisesi Görsel Sanat Öğretmeni Özlem Abay, “Ünye Mehmet Refik Güven Anadolu Lisesi olarak görsel sanatlar dersinde öğrencilerimiz ile birlikte Ordu’nun sosyal ve kültürel zenginliklerini oluşturduğumuz müzede hazırladık. Müzemizde yaklaşık yüzün üzerinde eser bulunmaktadır. Bu eserlerimizin arasında yüz yıllık gelinlikten, doksan yıllık bakır kaplara kadar günlük hayatlara tanıklık etmiş geçmişimizden günümüze değerlerimizi taşıyan eserler oluşmaktadır. Öğrencilerimiz bu oluşturduğumuz müzeye çok büyük ilgi gösterdi. Özellikle velilerimiz, aileler ve öğretmen arkadaşlarımız hepsi burada oluşturduğumuz geçmişin değerlerini günümüze taşıyan kültür müzemizi ilgiyle karşıladılar” dedi.

“Eski değerleri yeniden kazanmak bizlerin elinde”

Okulda oluşan müzeye ailelerinde destek verdiğini ifade eden Okulun 11’inci sınıf öğrencisi Merve Sude Uysal, “Bu müzemizde yüzden fazla eser eski işlemeler, bakır kaplar, gaz lambası veya radyoya kadar arkadaşlarımızla beraber her şeyi topladık. Tabi önce bu durumu ailelerimizle paylaştığımızda eski eşyaların hatıralarını onlardan dinleyerek eskileri yeniden yaşadık. Bu eşyaları buraya getirerek onların eski değerlerini yeniden kazandırmanın bizlerin elinde olduğunu düşünüyorum” diye konuştu.

En fazla ilgi Bandırma Müzesine

2024 yılının yaz döneminde 213 bin 627 ziyaretçiyi ağırlayan Büyükşehir Belediyesi sorumluluğundaki müzelerden en fazla ilgiyi Bandırma Gemi Müzesi ve Milli Mücadele Açık Hava Müzesi görüyor. 3 aylık yaz döneminde 148 bin 860 kişi tarafından ziyaret edilen müze Gazi Mustafa Kemal Atatürk ve silah arkadaşlarının 19 Mayıs 1919’da Samsun’a geldiği Bandırma Vapuru’nun birebir replikası. Müzede o döneme ait birçok eser yer alırken kamara bölümünde ise Mustafa Kemal Atatürk ve silah arkadaşlarının bir toplantısı bal mumu heykellerle canlandırılıyor.

Amazon Köyü

2024 yılının 3 aylık yaz döneminde 35 bin 851 kişi tarafından ziyaret edilen Amazon Köyü, Amazon kadınların günlük yaşamlarından kesitleri yansıtıyor. 28 Amazon kadın heykeli ile kullandıkları eşyaların yer aldığı müze yoğun ilgi görüyor.

Kent Müzesi

Avrupa’nın en prestijli 6 müzesinden biri olan ve 9 ay kapalı kalmasının ardından 5 Haziran’da yeniden hizmete açılan Samsun Kent Müzesi yaz döneminde 5 bin 660 kişiyi ağırladı. Şehrin tarihi, coğrafyası ve kültürü gibi konularda bilgi verilen müzede Kurtuluş Savaşı süreci de anlatılıyor. 2013 yılında Tarihi Kentler Birliği tarafından ’Proje Özel Ödülü’ne layık görülen müze 2015 yılında ise İtalya’nın Bressia kentinde yapılan ’XX. Luigi Micheletti Award Müze Yarışması’nda finale kalarak Avrupa’nın en prestijli 6 müzesinden biri seçilmişti.

Bafra Tütün Müzesi

Türkiye’nin ilk tütün müzesi olma özelliği taşıyan Bafra Tütün Müzesi ise yaz döneminin 3 ayında 11 bin 785 ziyaretçi ağırladı. Müzede çeşitli tütünler, balmumu heykeller, işleme makineleri ve tütün bahçesi yer alıyor.

Havza Atatürk Evi

Kurtuluş için ilk adımın atıldığı o yılları yaşamak isteyenlerin sıklıkla ziyaret ettiği Havza’daki Atatürk Evi’ni ise yaz döneminde 11 bin 471 kişi ziyaret etti. Müzede; Gazi Mustafa Kemal Atataürk’ün Havza’ya gelişinin öncesini, Havza’daki faaliyetlerini ve sonrasını belgeler ve fotoğraflar eşliğinde incelemek mümkün.

Kömürlükten müzeye, bir dönüşüm hikayesi

Topladığı objelerin evine sığmadığını ve bir müze hayali olduğunu belirten Menteşeoğlu, “Giresun’da bir kent müzesi kurulmasını çok istedim. Ancak bu konuda yerel yönetimlerden istediğimiz desteği göremedik. Bu nedenle apartmanımızın kömürlük bölümünü restore ederek bir sergi alanına dönüştürdüm. Apartmanın bodrum katında oluşturulan bu müze, şehir yöneticilerinden akademisyenlere, öğrencilerden mahalle sakinlerine kadar geniş bir kesim tarafından ziyaret ediliyor. Koleksiyon, ziyaretçilere hem kültürel bir zenginlik sunuyor hem de geçmişe dair unutulmaz bir deneyim yaşatıyor. Apartman sakinleri de bu girişime destek veriyor. Hatta bazı komşularımız kendi bodrum alanlarını da kullanmam için bana tahsis etti” diye konuştu.

Hüseyin Gazi Menteşeoğlu, müze projesinin, sadece bir apartman bodrumundan ibaret olmadığını, aynı zamanda Giresun’un kültürel değerlerinin korunmasına yönelik güçlü bir adım olduğunu kaydederek yerel yönetimlerin destek verip, bu değerli birikimin bir kent müzesi çatısı altında toplanmasının en büyük arzusu olduğunu sözlerine ekledi.

Samsun müze ziyaretleri

İllerin müze, eser ve ziyaretçi sayılarına göre Kültür ve Turizm Bakanlığı’na bağlı Samsun’da 3 müze mevcut. Müze eseri sayısı 19 bin 483, müze eser ziyaretçi sayısı 110 bin 719.

Samsun’da ayrıca özel müze sayısı 6, bu müzelerdeki eser sayısı 413. Özel müze ziyaretçi sayısı ise 476 bin 997. 2023’te 9 müzeyi toplam 587 bin 716 kişi gezdi.

Bakanlığa bağlı müzelerdeki eserlerin yılsonu mevcut sayılarına göre Samsun’da arkeolojik materyal 6 bin 843, etnografik materyal 1167, sikke 11 bin 70, tablet 34, mühür ve mühür baskısı 325, diğer 44 olmak üzere toplam 19 bin 483 eser bulunuyor.

Samsun’un taşınmaz kültür varlıkları ve sit alanları istatistikleri ise korunmaya alınan sokaklar 3, anıt ve abideler 2, idari 56, kültürel 139, şehitlikler 1, askeri 6, endüstriyel ve ticari 48, dinsel 137, mezarlıklar 100, sivil mimarlık örnekleri 444, kalıntılar 25 olmak üzere toplam 961. Arkeolojik 235, kentsel 6, karma 1 alan olmak üzere de toplam 242 sit alanı mevcut.

Safranbolu Kaymakamı Şaban Arda Yazıcı, Kent Tarihi Müzesi alanında incelemelerde bulundu.

Ziyareti sırasında ülkemizin en eski ve hâlâ çalışır durumda olan saat kulesi ile tarihi cezaevi alanını da gezen Kaymakam Yazıcı, Safranbolu’ya gelen misafirlerle sohbet etti ve UNESCO Dünya Mirası listesinde yer alan bu özel şehir hakkında bilgiler paylaştı.

İncelemelerine İzzet Mehmet Paşa Camii’nde devam eden Kaymakam Yazıcı, burada da detaylı bir inceleme yaptı ve cami çalışanlarına kolaylıklar diledi. Kaymakam Yazıcı, ziyaretlerinin ardından yaptığı açıklamada, Safranbolu’nun tarihi ve kültürel zenginliklerinin korunması ve gelecek nesillere aktarılması için çalışmaların önemine değindi.

Ayrıca, bu tür tarihi alanların korunmasının, kentin turizm potansiyelini artıracağını ve bölgeye gelen turist sayısında olumlu etkiler yaratacağını belirtti.

Roma dönemine ait

2013 yılında il merkezine bağlı Yavru köyü yakınlarında kaçak kazı yapılan alanda kurtarma kazısında Roma dönemine ait yaklaşık bin 700 yıllık tapınak ile ortasında 1,5 metre çapında elma ağacı figürlü 20 metrekare genişliğindeki mozaiğin bulunması şehirde heyecan oluşturmuştu. Kaldırıldığı Amasya Müzesi’nde teknik çalışmanın tamamlanmasıyla 4 yıldır sergilenen elmalı mozaik, müzenin en prestijli eserleri arasında gösteriliyor.

Milyonlarca renkli taş parçasından oluşuyor

Milyonlarca renkli taş parçasının dizilmesiyle oluşturulan mozaiğin bir tarafı kırmızı, diğer tarafı yeşil olan coğrafi işaret tescilli Amasya misket elmasının antik dönemde de lezzetiyle tercih edilen meyveler arasında geldiğinin kanıtı olarak değerlendiriliyor.

“Amasya elması bulduk diye sevindik”

Amasya denilince akıllara misket elmasının geldiğine işaret eden Müze Müdürü Özdemir, “Ortasında yer alan madalyonda elma ağacı, 4 elma, altında da 3 keklik figürü yer alıyor. Üzerinde misket elmasının tasvir edildiği Roma dönemine tek taban mozaiği Amasya Müzesinde bulunmaktadır. İlk kazdığımızda ‘Amasya elması bulduk’ diye sevindik. Bu misket elmasının 2 bin yıl önce de lezzetli, yaygın olduğunun kanıtıdır. Müzeyi gezen ziyaretçilerimize zevkle, şevkle anlatıyoruz” şeklinde konuştu.

“Gerçek organlar ciddi ilgi çekiyor”

Müze hakkında bilgi veren Medikal Sanayi İnovasyon Kümesi Derneği (MEDİKÜM) Başkanı Ahmet Alp Doğru, “Müzemiz özel bir müzedir. 2022 yılının başlarında açılmıştır. Müzemizdeki eserler Haluk Perk koleksiyonuna ait eserlerdir. Burası sağlık ve cerrahi alet müzesidir. Tıbbi cihaz ve cerrahi alet dünyasının yaklaşık 150 yıllık geçmişini ve bugünkü halini ziyaretçilerimiz müzemizi ziyaret ederek görebilir. Aynı zamanda müzemizde Kurtuluş Savaşı’ndan kalma çok özel eserler de sergilenmektedir. Türkiye’deki tıp tarihini de yaklaşık 150 yıllık ölçekte görebiliyoruz. Son 6 ayda yaklaşık 15 bin kişi müzemizi ziyaret etti” dedi.

Cerrahi El Aletleri ve Sağlık Müzesinin ’yaşayan müze’ formatında olduğunu belirten Doğru, “Burada resim sergileri yapılmaktadır. Okullarımız burada gösteriler sunmaktadır. Müze konserleri burada verilmektedir. Buradaki toplantı salonunda özellikle medikal firmaları, ilaç firmaları ve farklı sektörden işletmeler aylık, haftalık toplantıları yapmaktadır. Müzemiz hem sağlık bilimleri fakültesi öğrencilerinin hem tıp fakültesi öğrencilerinin uğrak yeridir. Öğrencilerimiz burada ders çalışma imkanı buluyorlar ve sosyalleşiyorlar. Öte yandan Samsun’da Tıbbi Cihazlar Anadolu Meslek Lisemiz var. Sektörümüze elaman yetiştiriyor. Biyomedikal teknikerliği, biyomedikal mühendisliği bölümümüz var. Buralarda okuyan öğrencilerimiz de müzemizi sık sık ziyaret ederek buradan istifade ediyorlar. Müzemiz, sağlık bilimleri ve tıp fakültesi öğrencilerinin ilgisini çekiyor. Buradaki eserler ve organlar öğrencilerin inceleme ve araştırma yapmalarına da imkan sağlıyor” diye konuştu.

Avrupa’nın en prestijli 6 müzesinden biri

2013 yılında kurulan Samsun Kent Müzesi’nde; şehrin tarihi, coğrafyası, kültürü, sosyal yaşamı, ekonomisi, turizmi, sanat tarihi, mimarisi ve yemek kültürü gibi konularda bilgi veriliyor. Kentin kronolojik tarihinin yer aldığı müzede, Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün 19 Mayıs 1919’da Samsun’a gelişiyle başlayan Kurtuluş Savaşı süreci de anlatılıyor. 2013 yılında Tarihi Kentler Birliği tarafından ’Proje Özel Ödülü’ne layık görülen müze 2015 yılında ise İtalya’nın Bressia kentinde yapılan ’XX. Luigi Micheletti Award Müze Yarışması”’nda finale kalarak Avrupa’nın en prestijli 6 müzesinden biri seçilmişti.

Samsun Kent Müzesi’nin yeniden hizmette olduğunu duyuran Samsun Büyükşehir Belediye Başkanı Halit Doğan, “Kent Müzesi geçen yıl Eylül ayında sel afeti sonrası ziyarete kapatılmıştı. Göreve gelir gelmez çalışmaları hızlandırarak, Kent Müzemizi ziyaretçilerimize açtık. Kent Müzesi şehrimiz için önemli. Hem tarihimize hem kültürümüze ışık tutuyor. Şehirler kimlikleriyle yaşar. Bizler bu bilinçle şehrimizin tarihi, kültürel zenginliklerinin bilinciyle hareket ediyoruz. Şehir hafızamızın ışığında Samsun’umuzu daha ileri taşıma gayesiyle hareket ediyoruz. Samsun’umuzdan, çevre illerimizden, ülkemizin dört bir tarafından şehrimize gelen vatandaşlarımızın Samsun’umuzu tanımaları noktalarında da müzelerimizin önemi büyük. Bizler, gerekli çalışmaları tamamlayarak müzemizi ziyarete açtık. Hemşerilerimizin kent müzesine ilgisi çok yüksek” diye konuştu.

Nadide eserler sergileniyor

Türkiye’nin ilk yatılı müzesi olma özelliğini yanı sıra, ‘korunması gerekli taşınmaz kültür varlığı’ olarak tescillenen Çorum Müzesi’nde turizm sezonu öncesi vitrinleri yenilendi. Nadide eserlerin sergilendiği müzede yapılan düzenleme ile bazı eserler ilk kez görücüye çıktı. Müzenin 4’üncü katında yer alan ve Klasik, Helenistik, Roma ile Doğu Roma dönemlerine ait altın eserlerin sergilendiği cam vitrinlerde tanzim teşhir çalışmaları çerçevesinde değişikliğe gidildi. Müze deposunda bulunan 115 altın ve yarı değerli taşlardan yapılmış, takı ve süs eserlerinden oluşan eserlerin büyük kısmı müsadere, satın alma ve kurtarma kazıları yoluyla ülkeye kazandırılırken, eserler antik dönemin etkileyici yeni fikirleri ile üretilen zengin maden işçiliğinin değerli örneklerinden oluşuyor.

3 bin 600 yıllık Hitit mührü dikkat çekiyor

Müzedeki nadide eserler arasında krem kutusunda yurt dışına kaçırılmak üzereyken polis ekiplerince ele geçirilen Hitit döneminde kral ile katip arasında yapılan yazışmalarda kullanılan ve dünyada üç tane bulunduğu belirtilen bronz 3 bin 600 yıllık Hitit mührü ile tarlasını süren bir çiftçi tarafından bulunan bronz, nikel, gümüş ve altın gibi değerli madenlerden yapılmış, Hitit takı sanatının önemli bir örneğinin de ortaya çıkmasını sağlayan ve dünyada eşi benzeri olmayan Hitit bileziği bulunuyor.

’Fırtına Tanrısı’na hediye olarak sunulan miğfer, müzede sergilenmeye başladı

Ortaköy ilçesindeki Şapinuva örenyerindeki arkeolojik kazılarda bulunan 3 bin 300 yıllık bronz savaşçı miğferine paha biçilemiyor. 2002 yılında bulunmasının ardından merhum Dr. Mustafa Süel tarafından bilim dünyasına kazandırılan savaşçı miğferinin dünyada eşi benzeri bulunmuyor. Bronz savaş malzemelerinin savaşlarda ganimet olarak alınması ve bronzun tekrar eritilerek yeniden başka üretimlerde kullanılmasından dolayı günümüze çok azı ulaşabilen, ezilmiş ve tahrip olmuş durumdaki miğfer, Hitit İmparatorluğu döneminden günümüze ulaşan tek örnek olması açısından oldukça önem arz ediyor. Mitolojide ’Fırtına Tanrısı’na hediye olarak sunulan miğfer, müzede sergilenmeye başladı.

Altın madalyon dikkat çekiyor

Çorum Müzesi’ndeki nadide eserlerden birisi ise definecilerin kaçak kazıda bulduğu, üzerinde Hazreti İsa’nın necef taşına işlenmiş figürünün bulunduğu altın madalyon. Yurt dışına kaçırılmak üzereyken jandarma ekiplerinin başarılı operasyonla ele geçirilen madalyon yapılan incelemede yaklaşık 1500 yıllık olduğu belirlendi. Müzede özel olarak bir vitrinde sergilenen altın madalyon, ziyaretçilerin de ilgisini çekiyor.

Tarihi müze dron ile görüntülendi

Ziyaretçilerine uygarlık tarihinde 8 bin yıllık bir yolculuk sunan Çorum Müzesi’nin içerisi dronla görüntülendi. Çorum Müzesi, sadece ev sahipliği eserlerle değil aynı zamanda binasıyla da ziyaretçilerine farklı bir deneyim yaşatıyor. Korunması gerekli taşınmaz kültür varlığı olarak tescillenen müze binası, kronolojik olarak hazırlanmış bir akışı takip ediyor. Bu akış Kalkolitik Çağ’a kadar uzanıyor.

“Çorum 8 bin yıllık bir geçmişe tanıklık ediyor”

Çorum Müzesi’nin 1914 yılında hastane olarak hizmet vermeye başladığını belirten Müze Müdürü Metin Çakar, 2003 yılında Kültür ve Turizm Bakanlığı’na devredilen binanın müze olarak hizmet verdiğini hatırlattı. Çorum’un Kalkolitik dönemden bugüne 8 bin yıllık bir geçmişe tanıklık yaptığını belirten Çakar, “Çorum’da yürütülen 5 farklı arkeolojik kazadan çıkan özellikle eski çağ ve Hatti döneminden ve Hititler döneminden kalma pek çok eser Çorum müzesinde ziyaretçileri bekliyor” dedi.

“Yeni eserlerimizi vitrinlere ekledik”

2024 yılı turizm sezonunda ziyaretçilere en güzel hizmeti vermek için hazır olduklarını açıklayan Çakar, “2023-2024 sezonunda 10 vitrinimizde yeni düzenleme yaptık. Yeni eserlerimizi vitrinlere ekledik. Bu kapsamda ziyaretçilerimiz Çorum müzesine geldiklerinde pek çok yeni, güzel arkeolojik eserle karşılaşacaklar. Tüm ziyaretçileri müzemize bekliyoruz” diye konuştu.

Ziyaret edenler hayran kalıyor.

Müzeyi ziyaret eden üniversite öğrencisi Su Mina Susam, müzede güzel eserlerin bulunduğunu belirterek, herkesin gezmesi gereken bir yer olduğunu söyledi. Susam, müzedeki Roma dönemine ait takı ve ziynet eşyalarının sergilendiği bölümü çok beğendiğini dile getirdi. Çorum Müzesi’nin büyük ve güzel bir mekan olduğunu anlatan üniversite öğrencisi Merve Beyza Uçan da, “Arkadaşlarımla merak ediyordum. Gezmeye geldik. Çok sayıda beğendiğim eser oldu. Kılıçların, silahların, zırhların olduğu bölümü beğendim. Müzeleri ziyaret etmeyi seviyorum. Bugüne kadar 10’un üzerinde müze ziyaret ettim. Çorum müzesi ilgimi çeken bir yer oldu. Mutlaka ziyaret edilmesi gerekiyor” şeklinde konuştu.

Çorum’a ilk kez geldiğini anlatan Zekeriya Musaoğlu, “İçerideki eserler teknolojik yönden ilgimi çekti. İnsanlar öyle bir teknoloji kullanmışlar ki hayret edersiniz. Biz yaşadığımız dönemi yeni çağ olarak adlandırıyoruz ancak sergilenen eserler bu çağda yoktur” ifadelerini kullandı.

Ameliyat izleri bulunan 5 yıllık kafatası

Karadeniz Bölgesi’nin en eski ve en uzun süreli sistemli kazısı olan İkiztepe Höyüğü’nde Erken Tunç Çağı mezarlarındaki kazılarda ortaya çıkan 5 bin yıllık beyin ameliyatı izleri bulunan kafatasları da müzede yeni yerine konuldu. Anadolu’da belirlenen en büyük boyutlu iyileşmiş kafatası deliği dikkat çekiyor. Yetişkin erkek bireylere ait olan kafataslarındaki ameliyat deliğinde zamanla daralma olduğu ve bireyin operasyon sonrası bir süre daha yaşamına devam ettiği tespit edildi.

Müzede ayrıca Klasik, Helenistik, Roma, Bizans, Selçuklu, Osmanlı ve Cumhuriyet dönemlerine ait sikkeler, 56 metrekarelik taban ölçüsüne Amisos Mozaiği, Kalkolitik, İlk Tunç, Hitit, Helenistik ve Roma dönemlerine ait eserlerden takılar, kemerler, heykeller, mezarlar, savaş gemi maketleri, eski tarihi dönemlerdeki kıyafetler, Milli Mücadele dönemindeki sürecin anlatıldığı eserler gibi birçok eser bulunuyor.

“Çok güzel bir müze konsepti”

Müze ile ilgili bilgi veren Samsun İl Kültür ve Turizm Müdürü Cemal Almaz, “Çok güzel bir müze konseptindeyiz. Samsun’umuza özgü, çok güzel bir müze yapıldı. Burada Samsun hafızası ve tarihi var. Milattan önce 7000’lere dayanan ilk yerleşimden tutun da Mustafa Kemal’in Samsun’a çıkışına, Milli Mücadele’yi başlatmasına kadar tüm süreç adeta burada canlandırıldı” dedi.

“Dünyada sayılı bir müze”

Müze ve içindeki eserlerden bahseden Almaz, “Toplamda 20 bin metrekareye yaklaşan bir yerleşke üzerinde konsept oluşturduk. Dünyada format olarak sayılı bir müze yaptık. Özellikle öğrenim çağındaki öğrencilerimizi acilen buraya davet ediyorum. Burada görülecek çok eser var. Turizm acenteleri, yabancı misafirleri de bu lokasyon içerisine dahil ettiler. Turistlerimiz de bu müzeyi etkin bir şekilde gezebilecekler. Bu müzedeki eserlerden faydalanacaklar. Müzemizde tarih öncesi yaşantılardaki evler, oradaki aletler, çanak, çömlekler var. Amisos Hazinesi var. Bunlar olduğu gibi Samsun’da yaptığımız kazılardan elde ettiğimiz kafatasları var. Bilim adamlarının bize verdiği verilere göre milattan önce 3000, 4000 yıllarında ameliyat yapıldığını görüyoruz. Bunu Samsun Müzesi’nde görmek ve yaşamak üzere herkesi buraya bekliyorum” diye konuştu.

Açılış için gün sayıyor

İçerisinde arkeoloji ve etnografya müzesi, çocuk müzesi, 346 kişilik konferans salonu, 120 kişilik kütüphane, eser sergi salonları, laboratuvarlar, restoran, misafir sergi salonu ve çok büyük bir alan bulunan 22 bin 222 metrekarelik Samsun Müzesi, bin 117 arkeolojik eser, 268 etnografik eser ve 5 bin 780 sikkeyle resmi açılış için gün sayıyor.

“Samsun Müzesi’nde son hazırlıklar tamamlanıyor, yakında ziyarete açılacak”

Müzenin yakın zamanda ziyarete açılacağını dile getiren Samsun Valisi Orhan Tavlı, “Samsun, tarihimize imza atan bir şehirdir. Aynı zamanda şehrimizdeki müzeler bu tarihimizi de hem halkımıza sunmakta, yerli ve yabancı turistlerimize anlatmaktadır. Kültür ve Turizm Bakanlığının Samsun’a kazandırdığı Samsun Müzesi’nin inşaatı bitti. Tefrişatları yapılıyor. Son hazırlıklar tamamlanıyor. Yakın zamanda da misafirlerimizle buluşturulacak. Samsun Müzesini gezdiğimde ilimizin kadim bir şehir olarak çok farklı medeniyetlere ev sahipliği yaptığını müşahede ettim. Orada sergilenen eserlerin gerçekten muhteşem olduğunu yakinen gördüm. Samsun Müzesi yerli ve yabancı turistlerle buluşmak için gün sayıyor. Açıldıktan sonra bu güzellikleri herkes görme fırsatı bulacak” dedi.

“Amisos Hazinesi” yeniden görücüye çıkıyor

Müzede yerini alan Amisos Hazinesi, Samsun’da 28 Kasım 1995 tarihinde bir inşaat kazısı sırasında bulundu. Amisos Tepesi adını alan yerde bulunan, Pontus Krallığı hanedan üyelerine ait olduğu belirlenen ve 64 parçadan oluşan hazine, Samsun Müzesi’nde yerini aldı. ‘Karun Hazinesi’nden sonra Türkiye’de bulunan en değerli hazine’ olarak nitelendirilen Amisos Hazinesi cam, madeni, pişmiş toprak, mermer ve altın olmak üzere beş kategoriye ayrılıyor. Altın eserlerin geçmişi MÖ 1. yüzyıla, diğer eserlerin geçmişi ise MÖ 4. yüzyıla dek uzandığı ifade ediliyor.

Amisos Mozaiği

Amisos Mozaiği, 1958’de Antik Amisos Kenti’nde (bugünkü işitme engelliler okulu) hafriyat çalışmaları sırasında bulundu. Müze teşhirinin orta alanında özel hazırlanmış mekana yerleştirilerek sergilenen Amisos Mozaiği, 56 m2’lik taban ölçüsüne sahip.

Anadolu’da en büyük boyutlu kafatası ameliyatı

Karadeniz Bölgesi’nin en eski ve en uzun süreli sistemli kazısı olan İkiztepe Höyüğü’nde Erken Tunç Çağı mezarlarındaki kazılarda ele geçen, hatta Anadolu’da saptanan en büyük boyutlu iyileşmiş kafatası deliği dikkat çekiyor. Yetişkin bir erkek bireyi temsil eden kafataslarındaki ameliyat deliğinde zamanla daralma olduğu ve bireyin operasyon sonrası bir süre daha yaşamına devam ettiği tespit edildi.

Müzede ayrıca 1. Abdulhamit, Kanuni Sultan Süleyman ve 1. Mahmut dönemlerine ait Osmanlı altın sikkeleri yer alıyor.

Birbirinden önemli birçok eserin yer aldığı Samsun Müzesi, resmi açılış için gün sayıyor.

“Her şey küçük bir kıvılcımla başladı”

İlk olarak köy halkının desteğiyle birtakım eşyalar toplayarak sergilediklerini anlatan Gebeş, sosyal medya aracılığıyla müze tasarımcıları ve kolleksiyonerlerle iletişime geçerek projeyi genişletti. Müze tasarımcısı Türkan Kafadar, Atatürk’ün kıyafetinin birebir örneğini okula hediye etti. Gebeş, bu destek için Kafadar’a teşekkürlerini iletti. Gebeş, “Aslında her şey ufak bir kıvılcımla başladı. Zamanla konuyu biraz daha büyütüp genişletmeye çalıştık. İlk önce köyümüzdeki insanlarımızın desteği ile küçük birkaç eşyayı temin ettik. Daha sonra biraz daha zenginleştirmek istediğimizde bir proje hazırladım. Bu projenin kabul edilmesiyle böyle bir sınıfı dizayn ettik. Sosyal medya üzerinden ulaşabildiğimiz müze tasarımcıları, kolleksiyonerlerle görüştük. Onlar da belli başlı destekleri vererek ciddi anlamda bir yol kat ettik. Bu esnada bazı fikirleri de uygulamaya koyarak son noktayı koyduk. Mustafa Kemal Atatürk’ün Cumhuriyetin 10. yılında giydiği kıyafetin birebir örneğini müze tasarımcısı Türkan Kafadar hanımefendi bize hediye etti. Kendisine teşekkür ediyoruz” şeklinde konuştu.

Kurtuluş Savaşı’nın simgelerinden biri

Samsun’a gelen herkesin ilk olarak görmesi gereken yerlerden birisinin Bandırma Müze Gemisi olduğunu belirten Samsun Büyükşehir Belediye Başkanı Mustafa Demir, “Bandırma Müze Gemisi kentimiz ve ülkemiz için simge noktalardan birisi. Çok önemli bir müze. Kurtuluş Savaşı’nın başlamasında Bandırma Vapuru’nun önemli bir rolü bulunuyor. Bandırma Vapuru bundan 104 yıl önce İstanbul’dan Samsun’a getirdiği Gazi Mustafa Kemal Atatürk ve silah arkadaşları bir ülkenin tarihini değiştirdi. Bandırma Vapuru ile birlikte Samsun’a gelen Atatürk ve silah arkadaşları kurtuluş mücadelesinin ilk ateşini burada yaktı. Bu gururu taşıyan Samsun’da 100’üncü yıl coşkusunu çok daha heyecanlı bir şekilde yaşıyoruz. 100. yıl heyecanını doyasıya yaşadığımız bu günlerde tüm vatandaşlarımızı ‘Milli Mücadele’ ruhunu hissetmek için müzemizi ziyaret etmeye davet ediyorum” dedi.

Bandırma Müze Gemisi ve Milli Mücadele Açık Hava Müzesi’nin Sorumlusu Sanat Tarihçisi Ayhan Çırak, “Cumhuriyetimizin kuruluşunun 100. yılında müzemizde çok yoğun şekilde ziyaretçilerimizi ağırladık. 100. yıl coşkusunu burada hep beraber yaşıyoruz. 29 Ekim Cumhuriyet Bayramı’nda müzemizi yaklaşık 5 bin kişi ziyaret etti. Bayram öncesinde son bir haftadır zaten ziyaret eden vatandaşlarımızın sayısında bir yoğunluk başlamıştı. 100. yıl dönümünde de çok büyük bir ilgi oldu. Artarak devam eden Cumhuriyet coşkusuyla vatandaşlarımızı müzemizde ağırlamaya devam ediyoruz” diye konuştu.

100. yıl coşkusu

Müzeyi ziyaret eden vatandaşlardan Hüsniye Özdemir, “Cumhuriyetimizin 100. yıl dönümünü gördüğüm için çok sevinçliyim, çok gururluyum. Bu özel günde Atatürk’ün Milli Mücadele’yi başlattığı yer olan Samsun’da olmaktan da ayrıca gurur duyuyorum” şeklinde konuştu.

Mehmet Kahraman isimli vatandaş ise şunları söyledi:

“Atatürk, ‘Cumhuriyet’i biz kurduk onu yaşatacak olan sizlersiniz’ diyor. Biz bu emaneti bizden sonraki kuşaklara bırakacağız. Bu mutlu günü hep birlikte burada paylaşıyoruz. Buraya geldiğimiz için çok mutluyum. Cumhuriyetimizin 100. yılı kutlu olsun.”

Heykel teşhire açıldı

İnceleme ve araştırmanın devam ettiği heykel, Amasra Müzesi’nde düzenlenen törenle teşhire açıldı. Ziyaretçilere kapılarını açan heykel ile ilgili bilgi veren Amasra Müze Müdür Vekili Güray Can Aytekin, “Sürdürdüğümüz halen devam ettirdiğimiz kazı sırasında, ana amaç bedesten yapısının zeminine ulaşmaktı. Bu çalışmalar esnasında yaklaşık 4 metre civarında yerin altında önce alt kaidesine ulaştığımız, sonra tüm olarak çıkarttığımız heykeli bulmuştuk. Bütünlüğünü korumuş, bölgemiz açısından önemli bir eser olarak karşımızda bulunan bu heykelin bulunduğu alanı havuz olarak değerlendirdiğimiz bir bölge olduğu için su perisi olarak lanse etmiştik. Heykel müze müdürlüğümüze nakledildikten sonra yapılan incelemelerde ise Afrodit’e daha çok yakın olduğunu değerlendirdik. Heykeli hızla yürüttüğümüz çalışmalarla teşhire hazır hale getirdik. Bugün de ziyarete, teşhire çıkartmış bulunuyoruz” dedi.

Aytekin, gazetecilerin soru üzerine heykelin su perisi özelliklerini de yoğun olarak taşıdığını belirterek, “Su perisi olarak adlandırmamızın nedenlerinden biri havuz diye isimlendirdiğimiz alan içerisinde bulunmasıdır. Ve gördüğünüz kaide içerisindeki kısım ikinci bir nedendi. Bir de oluşan su tabakasıydı. Ama bu heykelin, kıyı kentlerinde özellikle 20 tane örneğini gördüğümüz Afrodit’ten sonra, net bir şekilde Afrodit’e doğru daha çok düşünmemiz gerektiğini anladık” ifadelerini kullandı.

“Duruş örnekleri MÖ 4. yüzyılda var”

Müdür Vekili Aytekin, heykelin özellikleri ile ilgili detaylı bilgiler vererek, “Bu heykelin örneklerini Millattan Önce 4. yüzyılda görmekteyiz. Çünkü bu klasik dönem içerisinde yapılan S kıvrımında eserler var. Bu heykelin de duruşu S pozisyonunda. Bu örneği özellikle Praksiteles’in Okulunda görüyoruz. Daha sonraki Eleniştik Dönem içerisinde bu form biraz daha şekillendirilerek, Roma Dönemi’nde kopya şeklinde devam ettiği biliyoruz. Heykelimizin üzerinde bulunduğu tabaka nedeniyle Roma Dönemi içerisinde olduğunu tahmin etmekteyiz. Roma Dönemi’nde MS 180-200 yılları arasında yani ikinci yüzyılın son çeyreğinde tarihlendirmek mümkündür.”

Heykelin bölge için önemi

Güray Aytekin, heykelin müze ve bölge için önemine de dikkat çekerek, “Heykel müzemiz için şu açıdan da önemli. Bugüne kadar, müze tarihinde bilimsel amaçlı kazı çalışmaları çok olmamış. Etrafta Amasya’nın yüzeyinde ve temel kazılarında ele geçirilen eserlerden oluşturulan bir müzemiz var. Bu eserin tabakası belli, lokasyonu belli, kademesi belli olarak ve bir bütün olarak çıkması açısından kentimiz ve müzemiz açısından çok önemli bir eser. Aynı zamanda literatüre kazandıracağımız bir eser, yazılan makalelerden sonra. Bölgemiz zaten kale yapısı ile UNESCO Geçici miras listesindeyken bu heykelle beraber Roma Dönemi’nde önemli bir liman kenti olduğu olgusunu bütün dünyaya duyurarak, literatüre kazandırmış olacağız” dedi.

“Su perisi ancak Afrodit tipinde”

Amasra Antik Kent kazı çalışmalarını yürüten ve Bartın Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Arkeoloji Anabilim Dalı Başkanı Doç. Dr. Fatma Bağdatlı Çam, ise heykelin tip olarak Afrodit’e benzediğini fakat suyla ilişkili figürler nedeniyle ise su perisini andırdığını ifade etti. Doç. Dr. Çam, “Tipoloji olarak, tip kaynağı aslında Afrodit. Yani eğer suyla ilişkili bir yapıda olmasaydı ve özellikle kolunu dayadığı, suyla ilişki kısımdan, arka tarafından bir kanalla suyun akması sağlanmamış olsaydı bunu doğrudan doğruya Afrodit olarak tanımlayabilirdik. Özellikle Afrodit ailesi tipinden ortaya çıkmış, Roma Dönemi’ndeki bir versiyonu, kopyası olarak tanımlayabilirdik. Ancak suyla ilişkilendirildiği için su perisi olarak Türkçede tanımlayabileceği nünfe (nymphe) dediğimiz ikinci derece tanrılardan bir tanesinin aslında buraya yapıldığı, Afrodit tipinin bunu yaparken tercih ederken yapının aynı zamanda anıtsallığının da bir göstergesi. Bu kadar önemli bir tanrıça mitolojisinde, bir nünfenin buraya yerleştirilmesi, yapının aynı ne kadar önemli, ne kadar dikkat çekici olması istendiğini gösteriyor. O anlamda nünfe ancak Afrodit tipolojisi kesinlikle” diye konuştu.

Profesyonel olarak yaklaşık 30 yıl, müzecilik, özel koleksiyon ve sergi alanlarında görev almış Selmin Kangal, artık Safranbolu’da yerel üreticilerle iş birliği yaparak kendi özel tasarımlarını marka haline getiriyor, tüketiciyle buluşturuyor. Unutulmaya yüz tutmuş meslek ürünlerini canlandırmaya çalışıyor.

Safranbolu’ya Koordinatör Eli Değiyor

Safranbolu’da Enva Hediyelik Eşya İşletme Sahibi ve Müze Koordinatörü Selmin Kangal, kentimizde hediyelik eşya tasarımlarının özgünlüğü ve vitrinlerdeki sunumlarının ziyaretçileri etkilemesi konusunda açıklamalarda bulundu. Koordinatör Kangal: “Yurt dışında ve yurt içinde birçok müzede bulundum. Yurt dışında belli başlı müzelerde koordinatörlük yaptım. Eşimle birlikte tek amacımız, bir Safranbolu evi alarak, yaklaşık 30 yıllık iş deneyimlerimizi burada sergileyebilmekti. Hayallerime kavuştum. Burada bir konağın hayat kısmında hediyelik eşya müzesi biçiminde bir galeri oluşturduk.  Müze eserlerinin birer replikasını yaparak ve Safranbolu evlerinin çizimlerini usta bir illüstrasyoncu ile birlikte çalışarak farklılık kazandırdığımızı düşünüyorum. Bu arada tarihi çeşmelerin süslemelerini ortaya çıkardığımız gibi Eflani çember bezinden yapılan özel tasarımlı elbiseler tasarladık. Yerel malzemelerden ve ürünlerden hediyelik eşyalar tasarlamak, hem yaşadığımız yere saygı hem de çevre dostu, sanatsal, gündelik ve yerel üreticileri bir arada tutmak içindir. Değişik kültürlerden ilham alarak, pişmiş toprak nesneler, porselenler, takılar, oyuncaklar, tekstil ürünleri, kartlar, not defterleri ve Osmanlı minyatürlerinden baskılarla hediye kartları çeşitliliği ile turistlere ve öğrencilere özellikle sanat meraklılarına hitap ediyor. Bu düzenlemelerin yerel yöneticilerle birlikte Safranbolu’ya özgün ve benzersiz hediyelik eşyalar yapılması büyük önem taşıyor. Buraya gelen turistlerin yeniden gelmesi için vitrinlerimizin sürekli değiştirilmesi ve farklı ürünlerle donatılması gerekir. Bunlarla birlikte Safranbolu’da açılacak müzelerde koordinatör olarak yer almayı ve kentimizi ön plana çıkaracak her türlü tanıtımda yer almayı kendime borç bilirim.” dedi. (Esra Oğuzkağan Özkan)