“Açıklanacak olan hasat tarihlerine kesinlikle uymamız gerekiyor”

Türkiye Ziraat Odaları Birliği İdare Konseyi Üyesi Arslan Soydan, açıklanacak olan hasat tarihlerine uyulması gerektiğini belirterek, “Bölgemizin en kıymetli geçim kaynağı olan fındıkta artık hasat dönemine yaklaştık. 2025 yılı hasat vaktine 2 hafta üzere bir müddet kaldı. Tabi kıyı ve yüksek kısımlara nazaran hasat vakti kesinlikle değişecektir. Fındık toplama tarihleri ilgili kurullar tarafından açıklanacaktır. Kesinlikle açıklanan hasat tarihlerine uymamız lazım. Erken toplanan fındıklarda su oranı yüksek olduğu için süratli su kaybı ile birlikte bezik oluşur, bu da randıman ve kilo kaybına neden olur. Bu da üreticilerimizin cebine girecek olan paranın eksik olmasına sebep olacaktır. Bu nedenle ivedi edilmemesi gerekiyor” dedi.

“Elimizde olan mahsulün kıymetini müdafaamız gerekiyor”

Ordu’da 400 rakım ve üzeri bölgelerde önemli rekolte kaybı olduğunu kaydeden Soydan, “Bu yıl aslında zirai don olayını yaşadık, 300-400 rakım ve üzerinde fındık yok denilecek kadar az. Bu nedenle muhakkak rakımın altından sıfır rakıma kadar mahsul var, bunun da pahasını bilmek ve ekonomik taraftan en yeterli formda sağlayabilmemiz için çabuk edilmemesi gerekiyor. Çotanakların büsbütün olgunlaşmasını beklemek lazım” diye konuştu.

‘Fındıkları koldan değil, yerden toplayın’ önerisi

Olgunlaşıp yere dökülen fındık hasadının, kısımdan yapılan hasada nazaran hem daha verimli, hem de personellik olarak daha kolay olduğuna değinen Soydan, “Bu sene fındığı koldan toplamaya bile gerek yok, fındığın yere dökülmesini beklemek lazım. Bu sebeple hem fındığın tam olgunlaşmasını beklemiş oluruz, hem de az personellik ile hasadı yapmış oluruz. Bilhassa gurbetten gelen üreticilerimiz katiyen ivedi etmesinler. Bu yıl zirai don olayı nedeniyle personellik sorunu da çekilmeyecek” tabirlerine yer verdi.

En yüksek can kaybı Suudi Arabistan, Afganistan ve ABD’de görüldü

sıcak hava dalgaları ve seller nedeniyle en fazla can kayıplarının Suudi Arabistan, Afganistan ve ABD’de görüldüğünü kaydeden Gençer, “2024 yılının Memleketler arası Acil Durum data tabanına nazaran afet sayılarına baktığımızda, Asya kıtası 167 afetle birinci sırada yer almakta, Amerika kıtası ise 118 doğal afetle ikinci sırada bulunmaktadır. 2024 yılında toplam 16 bin 753 kişi afetler nedeniyle hayatını kaybetmiştir. En çok vefatlar ise sıcak hava dalgaları ve seller nedeniyle gerçekleşmiştir. Yeniden 2024 bilgilerinde en yüksek can kaybı Suudi Arabistan, Afganistan ve ABD’de görülmüştür. 2024 yılında afetlerden etkilenen kişi sayılarına baktığımızda, en çok etkilenenler 48,8 milyon ile sellerden, 36,4 milyon kişi ise sıcak hava dalgalarından etkilenmiştir” dedi.

“Afetlerde en büyük maddi kayıplar fırtınadan kaynaklanıyor”

Afetlerin yıllık ekonomik kayıplarıyla ilgili en büyük kaybın fırtınalardan kaynaklı olduğunu tabir eden Gençer “Dünya genelinde 2024 yılı ekonomik kayıplarına bakıldığında, en büyük ekonomik kaybın 172,6 milyar dolarla fırtınalardan kaynaklandığı kayıt altına alınmıştır. Seller münasebetiyle 32,8 milyar dolar, sarsıntılar münasebetiyle ise 18,1 milyar dolarlık ekonomik kayıp kelam hususudur. Ülkemizde, 2023 yılında meydana gelen sarsıntıda 53 bin insanımız hayatını kaybederken, 100 milyar dolarlık ekonomik kaybımız olmuştur. 2023 yılından sonra, 2024 yılında Memleketler arası Acil Durum Data Tabanı’nda Türkiye şu an birinci on sıralamada bulunmamaktadır” diye konuştu.

Küresel iklim değişikliğini azaltmak için tedbirler alınması gerektiğine dikkat çeken Gençer, “Küresel iklim değişikliğini azaltmak için hem kişisel hem de toplumsal seviyede kimi tedbirler almamız gerekmektedir. Bunun birinci adımı, afet risklerini azaltmaya yönelik güzel bir planlama yapılarak uygulamaya konulmasıdır. Tıpkı vakitte risklerin önüne geçilmesi de büyük ehemmiyet arz etmektedir. Kişisel olarak da konutumuzda yapacağımız en ufak değişikliklerle bu sıkıntıların önüne geçebiliriz” diye konuştu.

“Dış kabuğu sararan fındık olgunlaşmıştır”

Fındığın dış kabuğunun sararmış olması olgunluk belirtisi olarak kabul edilirken, Soydan, “Bahçesinde toplama tarihini geldiğini düşünen üreticimiz varsa fındığını toplayabilir ama tabii ki topluma tarihlerini belirleyen komisyon teknik olarak da fındıktaki su oranlarının tespitini yaparak, toplama tarihler de ona göre açıklanıyor” ifadelerine yer verdi.

“Fındık hasat tarihleri erkene alınabilir”

Geçen yıl sahil kesimde 12, orta kesimde 19 ve yüksek kesimlerde 26 ağustos olarak belirlenen hasat tarihlerinin bu yıl öne çekilebileceğini belirten Soydan, “Tabi bu sene havalar hem bahar hem yaz dönemi ciddi bir sıcak mevsim normalinin üzerine seyrediyor. Yani fındıklarda böyle erken başlama ihtimali yüksek. Ama bu süreci takip edelim. Erken toplanan fındıklarda aşırı su kaybı, fındık içerisinin boşalması, randıman kaybı ve kilo kaybı gibi problemler yaşanabiliyor. Bu, fındığı sattığımız zaman kilo kaybından, randıman kaybından dolayı hem cebimize girecek olan paranın ekonomik yönden azalması, hem de fındığımızın kalitesi açısından ihracatımız açısından da kalitesiz bir fındık oluşmasını ortaya çıkarır” diye uyardı.

“Toplama tarihleri açıklanacak”

Soydan, fındık üreticilerine şu şekilde seslendi: “Bunlara dikkat edelim. Çünkü sonuçta ciddi maliyetler yaptık. Fındığımızı en iyi şekilde, randımanlı şekilde randıman alabilecek bir olgunluğu sağlamadan toplamamaya gayret edelim. Çünkü fındık bizim her şeyimiz. Bir yıl bekledik, burada erken topluyorsak da bunları yapmayalım. Toplama tarihleri önümüzdeki günlerde açıklanacak. Fındık olgunlaşmadan bahçeye girmemeye gayret etmemizde fayda var.”