“Rüzgar alan, 250-300 rakım üstü ve deniz kenarlarındaki bahçelerde kokarca görülmüyor”

Zararlı kahverengi kokarca böceğinin sevdiği ve sevmediği yerler hakkında bilgi veren İl Tarım ve Orman Müdürü İbrahim Sağlam, “Kahverengi kokarcanın az olduğu bölgeyi ilaçlarsanız, yararlı böcekleri öldürürsünüz. Tuzaktaki zararlıları sayarsınız. Yoğun olduğunu görürseniz bölgeyi ilaçlarsınız. Kahverengi kokarca böceği nemi seviyor. Çarşamba’da bir üretici bahçesini ilaçladı. Yan bahçe sahibi ise ilaçlatmadı. İlaçlanan bahçede zararlı yok, yan bahçe ise sıkıntıda. Üretici 4 kez ilaçlatmış ve bir sıkıntı yaşamamış. Gözlemlerimiz; denize, sahile yakın bahçelerde bir sıkıntı olmuyor. Rüzgarın olduğu ya da rüzgar alan bahçelerde olmuyor. 250-300 rakımın üzerinde de pek görünmüyor. Kahverengi kokarca böceği nerede nem birikiyor, orayı seviyor. Yanlış bilinen bir oldu ise kabuklar sertleşince ilaçlamanın kesilmesi. Kabuk sert olsa da kahverengi kokarca böceği ürüne zarar verebiliyor. İlaçlamayı bırakmayacağız. Çünkü böcek, fındık kabuğunu sert bir şeyle delmiyor, salgı bırakıyor. O salgı da 1-2 ay içerisinde fındığın içini siyahlaştırıyor” dedi.

“Kışı metruk binalarda geçiriyor”

Yaz sonrası bulunduğu bölgedeki metruk ve kimsenin olmadığı binalarda konakladığına dikkat çeken İbrahim Sağlam, “Zararlı ile mücadelede öncelikle ilaçlamamızı yapacağız. Hasat sonrası kahverengi kokarca böceğinin yoğun görüldüğü yerlerde tavsiye ettiğimiz ilcalarımız var. Böcek, kışı metruk binalarda ya da saçak altlarında geçiriyor. Metruk binaların, konaklayabilecekleri yerlerin etrafına tuzak atıyoruz. Bu tuzaklarda feromon olduğu için kahverengi kokarca böceği geliyor. Tuzağın olduğu ve zararlının sardığı ağacı hemen ilaçlıyoruz. ‘Gördüğün yerde yok et’ denilen kavram bu” diye konuştu.

“İlaçları biz temin edeceğiz, herkesten araç temin edip, günde 10 köyü ilaçlayacağız”

Yaz sonrası zararlının yoğun olduğu tüm köylere topyekun bir çalışma gerçekleştireceğini vurgulayan Sağlam, “Bakanlık olarak biyosidal temin edeceğiz. Zararlının bulunduğu köylerin tamına yetecek ilaçları biz alacağız. Belediyelerden, odalardan, muhtarlardan ilaçlama yapabilen motor, patpat gibi araçlardan destek alacağız. Teknik eleman gözetiminde her gün 10 köyü ilaçlayacağız. Kimin nereye ne kadar ilaç atacağını biz ayarlayacağız. Köyleri ilaçladıktan sonra kış geçince, gidebileceği bahçelere feromon tuzakları koyacağız. Saklanan zararlı böcekler bahçeye giderken feromon kokusunu alacak, tuzağa gelecek. O dönem de yine tuzakların olduğu ve fazla zararlının olduğu bölgeyi ilaçlayacağız. Nisan-Mayıs’ta baktık ki kahverengi kokarca böceğinin yoğun olduğu bahçe, köyler varsa tespit edip, önlemleri ve çözümleri arttıracağız. Rüzgarın aldığı yerde kahverengi kokarca durmuyor. Soğuk yerde durmuyor. Nem biriken yerleri çok seviyor. Örneğin eve geldiği zaman balkonda yaş çamaşır olsun, ona hemen geliyor. Kuru çamaşırlarda ise bir tane bulamıyorsunuz” şeklinde konuştu.

Tarım ve Orman Bakanlığı Gıda Kontrol Genel Müdürlüğü Bitki Sağlığı ve Karantina Daire Başkanlığı koordinatörlüğünde TAGEM tarafından desteklenen “Kahverengi Kokarca (Halyomorpha halys)’nın Ülkesel Entegre Mücadele Yönetimi Projesi” kapsamında Samsun Karadeniz Tarımsal Araştırma Enstitüsü tarafından Kahverengi kokarca (Halyomorpha halys)’nın mücadelesi için üretilen yumurta parazitoiti Samuray arıcığı (Trissolcus japonicus) salımı,  Safranbolu ilçesine bağlı  Yazıköy’de gerçekleştirildi.  Parazitoit salımına;  Tarım ve Orman İl Müdürü  Çetin Ayvalık,  Bitki Sağlığı ve Karantina Daire Başkanlığı Çalışma Grup Sorumlusu Mühendis Hüseyin Akyazı,  Ankara Ziraî Mücadele Araştırma Enstitüsü konu uzmanı Dr. Zuhal Saçtı,  Ziraat Yüksek Mühendisleri Erdoğan Ayan, Tuğba Akdeniz Fırat, Süleyman Büber,  Filiz Öntepeli, İl Müdür Yardımcıları, İlgili Şube Müdürleri, Safranbolu İlçe Müdürü,  Safranbolu Ziraat Odası Başkanı Fedai Acar, İl ve İlçe teknik personeli ve üreticiler katıldı.

İl Tarım ve Orman  Müdürü Çetin Ayvalık, yaptığı açıklamada, kahverengi kokarca böceğinin tarım ürünlerine ciddi zararlar verdiğini ve ekosistem dengesi üzerinde olumsuz etkiler yarattığını belirtti. Ayvalık, “Bu zararlının verdiği zararları minimuma indirmek ve kimyasal ilaç kullanımını azaltmak için biyolojik mücadele yöntemlerini öncelikli olarak değerlendiriyoruz. Doğaya saldığımız bu faydalı böcekler, ekosistemimize zarar vermeden, hedef zararlıyı kontrol altına alacak” dedi.

Kahverengi kokarcanın son yıllarda Türkiye’de önemli bir tarımsal zararlı haline gelen istilacı bir böcek türü olarak ortaya çıktığını ifade eden Müdür Ayvalık, “Geniş konukçu ağı zararlının yaşam döngüsünü kolaylaştırarak mücadelesini zorlaştırmaktadır. Bu zararlı ile ilgili İl Müdürlüğümüz tarafından arazi ve bilgilendirme çalışmaları devam etmekte olup, gerçekleştirmiş olduğumuz 1000 adet parazitoit salımı ile kahverengi kokarcanın yumurtalarının parazitlenerek popülasyonunun kontrol altına alınması ve verdiği zararların azaltılması hedeflenmektedir.

Fakat zararlı ile mücadele de biyolojik mücadelenin yanı sıra uygulanacak kültürel ve mekanik mücadele yöntemleri de önemli yer tutmaktadır. Kahverengi Kokarca sonbaharda kışlamak için özellikle ev, depo, iş yeri gibi korunaklı alanları tercih ettiği için bu alanlarda yapılacak olan mekanik mücadele (elle toplama) yıl içinde oluşacak popülasyonu düşürmek için oldukça önemlidir. Kimyasal kullanımı yerine uygulamış olduğumuz bu çevreci ve sürdürülebilir mücadele yöntemleri ile doğal denge korunurken, zararlı kontrol altına alınabilecektir” dedi.

Öte yandan bilgi, teknik destek, dilek, şikâyet, talep ve görüşleriniz için vatandaşların İl ve İlçe Müdürlüğü ile irtibata geçebilecekleri belirtildi.